Vavahara v21.p345
Vyavahāravṛtti v21.p345
- Language
- Sanskrit
v21.p345
vyavahāra - chedasūtram-1-2/46 vṛ- ego kuṭumbito urālasarīro egāe bhaigāe usalasarīrāe patthito, sā tena necchiyā tato sā gāḍhamajjhuvannā | tenasahasaṃpaugamalabhamāṇīdukkhasāgaramogāḍhāakāmaniñjarāemariūṇaṃvaṃtarī jāyā, | so ya kuṭumbito tahā rūvāṇaṃ therāṇaṃ aṃtite pavvaito, so tīe ābhogito annayā pamattaṃ dadrūṇa cchaliyāito || akṣarārthastvayam-bhṛtikākarmakārī kauṭumbikenapratiṣiddhā vyantarī jātā | tatastaṃ' kauṭumbinaṃśrāmaṇyāśritaṃpramattaṃsantaṃpūrvavaireṇacchalitettichalitavatī ||sampratyevaṃchalitasya yatanāmāha[bhā.1140] tassa ubhūyavigicchā bhūyaravāveseṇaṃsayaṃvāvi |
nīuttamaṃtubhāvaṃ, nāuṃkiriyā jahā puvviṃ || vṛ-tasya rāgeṇa dveṣeṇa vā vyantarādinā chalitasya punaḥ kriyā kartavyeti yogaḥ kathamityāha-tasya bhūtasya nīcamuttamaṃtubhāvaṃjñātvā | kathaṃ jñātvetyataāha-yathābhihitaṃpūrvaṃ kimuktaṃbhavati kāyotsargeṇa devatāmākampya tadvacanataḥ kā kriyā kartavyetyata āha-bhūtacikitsā bhūtoccāṭinī cikitsā bhūtacikitsā; yakṣāviṣṭaḥ kilonmādaṃ prāpnotitato yakṣāviṣṭasūtrānantaramunmādaprāptasūtramāha__ mū.(47) ummāyapattaṃbhikkhuṃgilāyamāṇaṃnokappae tassagaṇāvaccheyassa nihittaeagilāe karaṇiyaṃ veyāvaḍiyaṃ jāva tāto rogāyaṃtāko vippamukko tato pacchā lahussaṃga nāmaṃ vavahāre paṭṭaviyabvesiyā' iti ||
vṛ-asyavyākhyā pūrvavat | sāmpratamunmādaprarūpaṇārthaṃbhāṣyakāraḥ prāha[bhā.1141] ummātokhaluduviho jakkhāveso yamohanijjoya |
jakkhāveso uttomohena imo uvocchāmi || vṛ-unmādaḥ khaluniścitaṃdvividhodviprakārastadyathā-yakṣāveśahetuko yakṣāveśaḥ kāryakāraṇopacārāt | evaṃ mohanīyakarmodayahetuko mohanīyaḥ | ca śabdau parasparasamuccayārthau svagatānakabhedasaṃsūcakau vā tatra yoyakṣāveśo yakṣāveśahetukaḥ so'nantarasūtre ukto yaścamohena mohanīyodayena mohanīyaṃsa nāmayenātmā muhyati | taccajñānāvaraṇaṃmohanīyaṃ yathādraṣṭavyaṃ dvābhyāmapyātmanoviparyāsopādānāttenottaratrocyamānamāha ca pittamucchāe ityādhucyamānaṃ na virodhabhāk | imotti ayamanantara vakṣyamāṇatayā pratyakṣībhūta iva | tamevedānīṃ vakṣyāmi || pratijñātameva nirvāhayati[bhā.1142] rūvaṃgidakhūṇa ummado ahava pittamucchāe |
kaha rūvaṃdaṇaṃ haveja ummāyapattoya || vṛ-rūpeṇātiśāyinā yuktabhaṅgaṃ śarīraṃ yasyāḥ sā rūpāṅgī | tāṃ dṛṣṭā kasyāpyunmādo bhavet | kopyunmādabhāgbhūyāditibhāvaḥ | athavā pittamūrchāyā pittodrekeṇaupalakṣaṇametat |vātodrekavaśato vāsyād unmādaḥ, |para āha-kathaṃ rūpaṃdṛṣṭābhavedunmādaprāptaḥ | sūrirāha[bhā.1143] ṭhūṇa naḍiṃkoi uttakheuvviyaṃmayaṇamatto|
teneva ya rūpeṇauuṭuṃmi kami niviṇo || vṛ- kaścidalpasatvo naṭī dṛṣṭā | kiṃ viśiṣṭāmityāha-uttaravaikurvikāṃ uttaramuttarakālabhāvinaḥ svābhāvikamityarthaḥ | vaikurvikaṃ vikurvaṇaṃ vikurvastena nivṛttaṃ vaikurvikaṃ viśiṣṭavastraviśiṣṭābharaṇa suśliṣṭatatparidhānasamīcīnakuṃkumādyupalepanajanitamatimanohāri rāmaṇīyakaṃ yasyāḥ sā tathā tāṃ dṛṣṭrā madanamatta unmāda prāpto bhavettatreyaṃ yatanā uttaravaikurvikarūpāpasāraṇena tenaiva svābhāvikena rūpeṇa
Linked texts (1)
- Vavahāra — Bhadrabāhu, Ardhamāgadhī Prakrit