Vavahara v21.p421
Vyavahāravṛtti v21.p421
- Language
- Sanskrit
v21.p421
vyavahāra -chedasūtram-1-3/73 dravyataupasaṅgahaḥ | grahīupādāne itivacanāt, yaḥ punaraviśeṣeṇa sarveṣāmupakārevartatesabhāvataupagrahaḥ | akṣatācāratā paripūrṇācāratā ca cāritre sati bhavati | cāritravatā niyamataḥ śeṣāścatvāro'pyācārāḥ sevyāścāritravataścāritraṃ syāddānateti vacanāt | tataścāritravānittyuktaṃ draṣṭavyam | na tveṣo'pyartha ācārakuśala ityanenopāttaitikimarthasyāpyādānamucyate | cāritraṃkhalupradhānaṃmokṣāṅgaṃtadapikaṇṭhato noktamiti tadā śaṅkāvyudāsārthamityadoṣaḥ | tathā aśavalo yasya sitāsitavarṇopetabalīvardaiva karbura ācāro nivayāśikṣā bhāṣā gocarādiko yasyāsāvaśabalācāraḥ | tathā abhinnena kenacidapyatīcāraviśeṣeṇa (a) khaṇḍita ācāro jñānācārādiko yasyāsāyabhinnācāraḥ | tathā asaṃkliṣṭa iha paralokāśaṃsārupasaṃkveśavipramukta ācāro yasya so'saṃkliṣṭācāraḥ | tathā bahuśrutaṃ sūtraṃ yasyāsau bahuśrutaḥ | tathābahurāgamo'rtharupo yasyasabalāgamaḥjadhanyenācāraprakalpadharo niśīthādhyayanasūtrārthadhara ityarthaḥ |jadhanyataācāraprakalpagrahaṇādutkarṣatodvādaśāṅgaviditidraṣṭavyaṃ,sakalpateyobhavatyupādhyāyatayoddeṣṭumiti prathamasūtrārthaḥ saccevaṇaṃ se ti vāsetyādi se śavo'thaśadvārthaḥ | atha sa eva trivarṣaparyāyaḥ śramaṇo nirgrantho no ācārakuśala ityādi pūrvavyākhyānataḥ supratītaḥ | evaṃ dve sūtre pañcavarṣaparyāyasthācāryopādhyāyatvoddeśaviṣaye bhāvanīye | navaraṃ tatra jadhanyena daśākalpavyavahāradha iti vaktavyam (4) evamevāṣṭavarṣaparyāyasyāpyācāryopādhyāyagaṇāvaccheditvoddeśaviṣaye dve sūtre vyākhyeye | kevalaṃ tatra jadhanyena sthānasāmācāryā gaṇa iti vācyaṃ | śeṣaṃ tathaiva || eṣa sūtraṣaṭkasya saṃkṣepārthaḥ adhunā niyuktivistaraḥ | tatratāvatsarveṣāmeva sūtrapadānāṃsāmānyena vyākhyāṃ cikīrṣuridamāha-bhāṣyakṛt [bhā.1472] - ekkārasaṃga suttattha, dhārayā navamapuvvakaḍajogī|
bahusuya bahuāgamiyā, suttattha visārayādhīrā || [bhā.1473] eya guṇovaveyā suyanidhasa nāyagāmahā(ja)nassa |
___ āyariya uvajjhāyapavattitherāanunnāyā || vṛ- ekādaśānāmaṅgānāṃ sūtrārthamavadhārayantītyekādaśāgasūtrārthadhārakāḥ | navamapuvvatti atrāpi sūtradhārakā iti sambadhyate, navamapūrvagrahaṇaṃ ca śeṣapūrvāṇāmupalakṣaṇaṃ | tato'yamarthaḥ | samastapūrvasūtradhārakāḥ tathāsūtropadeśenamokṣāvirādhīkṛtonyastoyogomanovākkāyavyāpārātmakaḥsa kṛtayogaḥ sayeṣāmastite kṛtayoginaḥ bahuśrutāḥ prakīrṇakānāmapisūtrārthadhāraṇāt | iha pūrvadharā apitulyepica sūtre mativaicitryato'rthāgamamapekṣya ṣaṭsthānapatitāstataḥ prabhūtāvagamapratipādanārthamāha-bahlāgamāḥ bahuprabhūtaḥ āgamo'vagamo yeṣāṃtetathā etadevāha-sūtrārthaviśāradāḥ tatkālapekṣayāsūtre'rthecaviśāradāḥ tathādhiyā autpattikyādirupayā caturvidhayā buddhayā rājante iti dhīrāḥ | etadgaṇa ityādi | ye anantaragāthāyāmuktā guṇairupetā etadguṇopetāḥ śrutaṃ nigharṣayantīti śrutanigharṣāḥ | kimuktaṃbhavati? yathāsuvarṇākārastāpanidharṣacchedaiḥ suvarṇaparīkṣate kiṃsundaramathavāmaṅgalamiti | evaṃ svasamayaparasamayān parīkṣyanteteśrutanigharṣāiti |yathānāyakāḥsvāminomahājanasya svagacchavartināṃsādhūnāmitibhāvaḥ | athavā nāyakā jñānādīnāṃ prāpakāstadupadeśanāt, mahājanasya samastasya saṅghasya itthaṃbhūtā ācāryā upādhyāyāḥ pravartinaḥ sthavirā upalakṣaṇametat | gaṇāvacchedinaścānujñātāḥ | tadevaṃ sāmānyataḥ sarvasūtrapadānāmartho vyākhyātaḥ | sampratyekaikasya sūtrapadaspārtho vaktavyastatra yeṣāṃ padānāṃ vaktavyastānyuparikṣapannāha
Linked texts (1)
- Vavahāra — Bhadrabāhu, Ardhamāgadhī Prakrit