Vavahara v22.p14

v22.p14

vṛ- mahān puruṣaḥ śūnyamupāśrayaṃ dṛṣṭvā tatra tvagvartanaṃ karoti, yadi vā upakaraṇaṃ nayati dahati vā, tadā tvagvartane nayane dahane vā, pratyekaṃ prāyaścittaṃ catvāro laghukāḥ; athānācāraṃ karoti, tatrāpi catvāro gurukāḥ || adhunā upakaraṇeti vyākhyānārthanītaṃ varṣeṇārdraukriyate tadā catvāro laghukāḥ | atha tasminnupāśraye śūnye sati glānādikān, ādiśabdāt prādhūrṇakādiparigrahaḥ, gṛhasthāḥ sthāpayanti tadāpi catvāro laghukāḥ | ayopadhiṃ saha na nayati tadā so'rakṣitoḥ san upahanyate taskarairvāpahiyate, tadapahāre cajadhanyamadhyamotkṛṣṭāpahāranimittaṃ prāyaścittaṃ, hṛte ca tasminnupakaraṇe yad aneṣaṇādikaṃyatropakaraṇaviṣaye tau sevāte tannimittamapi prāyaścittaṃ tau prāpnutaḥ | | samprati 'gelanne sallamaraṇe ya' iti dvāradvayamāhagelanna maraṇasallā bitiuddesaṃti vanniyā puvviṃ | te ceva niravasesā navaraṃ iha iṃ tu bitiyapayaṃ ||

vṛ- glānyaṃ maraṇasallatti saśalyamaraṇamete dve api pūrva dvitīyoddeśake prathamasūtre ye doṣatayā savistaraṃ varṇitete eva niravaśepe atrāpivaktavye, navaraṃ tatra dvitīyapadamapavādapadaṃnoktamiha tu, ikātaraḥ pādapūraṇe, taducyate | | tadevāha

asivādikāraṇehiṃ ahavā phiḍiyā u khettasaṃkamaṇe |
tattiyamettā va bhave doṇhaṃ vāsāsu jayaṇa imā ||
vṛ- aśivāṃdibhiḥ kāraṇairddhāvapi varṣāsu viharataḥ | athavā ekasmāt kṣetrādanyasmin kṣetre saṅkramaṇe kathamapi mārgataḥ sphiṭitau paribhraṣṭāvekatra varṣāsu viharata upalakṣaṇametat tenaitadapi draṣṭavyamaśivādikāraṇato gaṇasphoṭaṃ kṛtvekākino jātāḥ saṅketavaśācca kacidvarṣāsu dvau militaviti | tattiyamettā va bhave iti athavā śeṣāḥ pratibhagnā mṛtāvā avaśiṣṭau tāvanmātrāveva dvāveva bhavatastiṣṭhataḥ | evaṃ dvau varṣāsu bhavataḥ | tatastayośca dvayorvarṣāsu iyaṃ vakṣyamāṇā yatanā | | tāmevāhaego rakkhati vasahiṃ bhikkhaviyārādi bitiyato yāti | saṃdharamāṇe asaṃthare niddossuvariṃ ṭhavittavahiṃ ||

vṛ- eko vasatiṃ rakṣati | dvitīyo bhikṣāvicārādau bhikṣāyāṃ vicāre bahirbhūmāvādiśabdādanyamisman vā prayojane yāti | evaṃ yatanā tadā bhavati tadā tau saṃstarataḥ | asaṃtharetti athaikākino bhikṣāyā alābhādanyato vā kutaścitkāraṇānna saṃstaratastadāsaṃstare dvāvapi saha hiṇḍāte tatreyaṃ yatanā, yadi vasatau nirdosyaṃ (ṣyaṃ) nirbhayaṃ tadā upadhimupari vasateḥ sthāpayato badhnīto yathā na ko'pi paśyatīti | evaṃbhūtāṃ ca yatanāṃ kurvantau tāvaprāyaścittaviṣayau | athana kurutastadā yad āpadyate prāyaścittaṃ tatprāpnutaiti | | [bhā. 1763] sutteṇevuddhāro kāraṇiyaṃ taṃ tu hoti suttaṃti | kappotti anunnāto vāsāṇaṃ kerise khette ||
bṛ-yata evaṃ doṣāstato dvayorvihāro varṣāsu sākṣātpaṃcamena sūtreṇa pratiṣiddhastrayāṇāṃ tu vihārasyoddhāro'nujñātaḥ sūtreṇaiva ṣaṣṭhena kṛtaḥ sau'pyutsargato na kalpate tatastatsūtraṃ kāraṇikamaśivādikāraṇaniṣpannaṃ bhavati veditavyam || atha kīdṛśe kṣetre varṣāsu, gāthāyāṃ ṣaṣṭhī saptamyarthe prākṛtatvāt, trayāṇāṃ vihāraḥ kalpa iti kalpate ityanena pādenānujñātaḥ | sūrirāha

mahatī vidyārabhūmī vihārabhūmī ya sulabhavittīya | sulabhā vasahī ya jahiṃ jahannayaṃ vāsakhettaṃ tu ||

-