Uttarajjhayana p250
Sukhabodhā p250
- Language
- Sanskrit
p250
dārṭāntikayojanā|
vyākhyā-evamiti kākiṇyāmrasadṛśā manuṣyāṇāmamī mānuṣyakāḥ 'kāmāḥ' viṣayāḥ devakāmānām 'antike | samīpe | kimityevam ? ata āha-'sahasraguṇitāḥ' sahasrestāḍitā divyakāḥ kāmā iti sambandhaḥ, 'bhūyaḥ' bahūn vārān , manuṣyāyuḥkāmā'pekṣayā iti prakramaḥ | anenaiṣāmatibhūyastvaṃ sūcayan kārpāpaṇasahasrarājyatulyatāmāha | 'āyuḥ' jīvitaṃ 'kāmāśca' śabdādayaḥ divi bhavā divyāsta eva divyakāḥ, iha cādau "devakāmāṇamaṃtie” tti kāmamātropādāne'pi “āuṃ kāmā ya didhiya" tti āyuṣo'pyupādānaṃ tatratyāyurādīnāmapi tadapekṣayaivaṃvidhatvasyāpanārthamiti sūtrārthaḥ||12|| manuṣyakāmānāmeva kākiṇyāmraphalopamatvaṃ bhāvayitumāhaaṇegavāsāṇauyā, jā sā pannavao ṭhiī| jāṇi jīyaṃti dummehā, ūṇe vāsasayāue ||13||
vyākhyā-varṣāṇāṃ-vatsarāṇāṃ nayutāni-saṃkhyāviśeṣā varṣanayutāni, prākṛtatvāt sakārasyākāraḥ | nayutā''nayanopāyastvayam-caturaśītivarṣalakṣāḥ pūrvāṅgam , tacca pūrvāṅgena guṇitaṃ pūrvam , pūrva caturaśītilakṣāhataṃ nayutāṅgam , nayutānaṃ caturaśītilakṣāhataṃ nayutamiti | anekāni ca tāni varṣanayutāni ca anekavarṣanayutāni, prākṛtatvāt puṃstvam | kā evamucyate ? ityāha-'yā se'ti prajñāpakaḥ śiṣyān pratyāha-yā sā bhavatāmasmākaṃ ca pratītā, prajñānaṃ prajñā-prakṛṣṭajñānaṃ tadvataḥ, na ca kriyāvikalaṃ jñānaṃ prakṛṣṭaṃ bhavati, "tajjñānameva na bhavati, yasmin rāgādayaḥ prakāśante" itivacanāt | tataśca prajñāvataḥ-śānakriyāvataḥ 'sthitiḥ' devabhavāyūrūpā, adhikṛtatvāt divyakāmāśca | tāni ca kīdṛśāni ? ityāha-'yāni' anekavarṣanayutāni divyasthiterdivyakāmānāṃ ca viṣayabhūtāni 'jīyante' hāryante taddhetubhūtānuṣṭhānā'nāsevaneneti bhāvaḥ, 'durmedhasaḥ' durbuddhayo viṣayairjitā jantava iti gamyate | kadā punardurmedhaso viṣayīyante ? ityāha
yadvā'nekāni varṣanayutāni yeṣu tānyanekavarṣanayutāni ubhayatrārthataḥ palyopamasāgaropamāṇīti yāvat |
Linked texts (1)
- Uttarajjhayaṇa — Ardhamāgadhī Prakrit