Uttarajjhayana p251

p251

saptamaṃ
aurabhrīyama| dhyayanam |
śrīuttarādhyayanasūtre śrīnemica
ndrīyā sukhabodhākhyā laghuvṛttiḥ |
vyavahāradṛṣṭāntaḥ|
||119||
ūne varṣaśatā''yuṣi, prabhūte hyāyuṣi pramādenaikadā hāritānyapi punarjīyeran, asmiṃstu saṅgitāyuṣi ekadā hāritāni hāritānyeva, bhagavataśca vīrasya tīrthe prāyo nyūnavarṣaśatāyuṣa eva jantava ityarthamupanyāsaḥ | ayaṃ cātra bhāvārthaḥ-alpaṃ manuṣyāṇāmāyuḥ viṣayāśceti kākiṇyāmraphalopamāḥ devāyurdevakāmāścātiprabhūtatayā kārṣāpaṇasahasrarājyatulyāḥ; tato yathā dramako rājā ca kākiṇyāmraphalakṛte kārṣāpaṇasahasraṃ rājyaṃ ca hāritavān , evamete'pi durmedhaso'lpataramanuṣyāyuḥkāmārthe prabhūtān devāyuḥkāmān hārayantīti sūtrārthaḥ || 13 || samprati vyavahārodāharaṇamāhajahā ya tinni vaṇiyā, mūlaṃ ghettūṇa niggayā| ego'ttha lahai lāhaṃ, ego mūleṇa āgao||14|| ___ vyākhyā-'yatheti prāgvat, pratipāditadṛṣṭāntāpekṣayā 'caḥ' samuccaye, trayaḥ 'vaṇijaḥ' pratītāḥ 'mūlaṃ' rāśi nīvīmiti yāvat, gṛhītvā 'nirgatāḥ' svasthānāt sthānāntaraṃ prati prasthitāḥ prāptāśca samīhitasthānam | tatra ca gatānām ekaḥ' vaṇikalākuśalaḥ 'atra' eteṣu madhye 'labhate' prāpnoti 'lābha' viśiṣṭadravyopacayalakṣaṇam, 'eka' teṣvevānyataraḥ yastathā nātinipuṇo nāpyatyantānipuṇaḥ saḥ "mūleṇa" tti mūladhanena yāvad gṛhād nītaṃ tāvataivopalakṣitaḥ 'āgataḥ' khasthānaṃ prāpta iti sūtrārthaḥ || 14 || tathāego mūlaṃ pi hārittā, āgaotattha vāṇio| vavahāre uvamā esā, evaṃ dhamme viyāṇaha ||15||
vyākhyā-'ekaḥ' anyataraḥ pramādaparo dyūtamadyādiṣu atyantamāsaktacetāḥ 'mūlamapi' uktarūpaṃ 'hārayitvā' nāśayitvā 'āgataḥ' prāptaḥ svasthānamityupaskāraḥ | evaṃ sarvatrodāharaṇasūcāyāṃ sopaskāratā draṣṭavyā| 'tatra' teṣu madhye vaṇigeva vāṇijaḥ | atra ca sampradāya:
jahā egassa ibbhavāṇiyagassa tinni puttā | teṇa tersi buddhi-vavasāya-pugna-paurisaparikkhaṇatthaṃ sahassaṃ sahassaṃ