Pramāṇa · Search · About · API

Uttarajjhayana v29.p171

Uttarādhyayanaśiṣyahitā v29.p171

Language
Sanskrit

v29.p171

uttarādhyayana-mūlasūtram-2-29/1167 vṛ. 'vāgguptatayā' kuśalavāgudīraṇarūpayā 'nirvikāraṃ' vikathādyātmakavāgvikārābhāvaṃ janayati, tataśca nirvikāro jīvo vāggupta iti, pravīcārāpravīcārārūpatvena dvividhatvāttadgupteḥ sarvathā vāgnirodhalakṣaṇavāgguptisamanvitaḥ sannadhyātma-manastasya yogā-vyāpārā dharmadhyānādayasteṣāṃ sādhanāni-ekāgratādīni tairyukto'dhyātmayogasādhanayukto bhavati, viśiṣṭavāgguptirahito hi na cittaikāgratādibhāg bhavediti bhāvaḥ, anye tu 'nivviyāre ṇaṃ jīve vayaguttayaṃ janayati' ityetāvadeva paṭhanti, tacca spaṣṭameva|
mū.(1168) kāyaguttayāe ṇaṃ bhaṃte?, saṃvaraṃjaṇayai, saṃvareṇaṃ kāyagutte ṇaṃ puno pāvāsava- . nirohaṃ karei||
vṛ.'kāyaguptaḥ'śubhayogapravṛttyātmakakāyaguptimān 'saṃvaram' aśubhayoganirodharūpaṃ janayati, saṃvareṇa gamyamānatvādabhyasyamānena kāyaguptaḥ punaḥ sarvathā niruddhakāyikavyāpāra: pāpasya 'pāve kamme vere' ityādivacanātkarmaṇa āśravā-upādānahetavo hiṃsādayaḥ pāpāśravāstannirodhaṃ karoti, tāttvikyā asyā etatphalatvena supratītatvāt|
mū.(1169)manasamādhāraṇayāe ṇaṃ bhaṃte?, egaggaṃ jaṇei, egaggaṃ jaṇaittā nāṇapajjave jaṇayai, nāṇapajajjajave jaṇaittā sammattaṃ visohei, micchattaṃ ca nijjarei ||
vṛ.itaśca guptitrayādyathākramaṃ manaḥsamādhāraṇādisambhava iti tadāha-tatra 'manasamāhāraṇayāe'tti manasaḥ samiti-samyag āḍiti-maryādayā''gamābhihitabhāvābhivyāptyā'vadhāraṇā-vyavasthāpanaṃ manaḥsamādhāraṇā tayā ekāgrayam' uktarūpaṃ janayati, ekāgrayaṃ janayitvā'jñānaparyavān' viśiṣṭataravastutattvāvabodharūpān janayati, jñānaparyavān janayitvā samyaktvaṃ viśodhayati, viśuddhatvaṃ cāsya vastutattvāvagame tadviṣayā rucirapi śuddhataraiva saṃbhavatītikṛtyā, ata eva ca mithyātvaṃ ca nirjarayati|
mū.(1170)vayasamāhāraṇayāe ṇaṃ bhaṃte?, vayasāhāraṇaṃ daṃsaṇapajjave visohei, vaisāhāraṇaṃ daṃsaṇapajjave visohittā sulahabohiyattaṃ ca nivvattei dulahabohiyattaṃ nijjarei ||
vṛ. 'vaisamāhāraṇayāe'tti 'vāksamādhāraṇayā' svādhyāya eva vāgniveśanātmikayā vācā sadhāraṇā vāksamādhāraṇā, yena te vacaso'pi viṣayāḥ, prajñāpanīyā ityarthaḥ, teṣāmevānyathātvasambhavena viśeṣaṇasāphalyāt, iha ca tadviṣayā darśanaparyavā apyupacāratastathoktāstataśca vāksādhāraṇāśca te darśanaparyavāśca-samyaktvabhedarūpā vāksādhāraṇadarśanaparyavāstān viśodhayati, 'davie daṃsaṇasodhī' iti vacanādravyānuyogābhyāsatastadviṣayāśaṅkādimālinyāpanayanena viśuddhān karoti, vāk sādhāraṇadarśanaparyavān, viśodhya sulabhabodhikatvaṃ nivartayati, tata eva durlabhabodhikatvaṃ nirjarayati|
mū. (1171)kāyasamādhāraṇayāe ṇaṃ bhaṃte?, carittapajjave visohei, visohittā aha- . kkhāyacaritaṃ visohei ttā cattāri kevalikammaṃse khavei, tao pacchā sijjhai|
vṛ.'kāyasamāhāraṇayāe'tti 'kāyasamādhāraṇayā' saṃyamayogeṣu śarīrasya samyagvyavasthāpanarūpayā caritraparyavān' cāritrabhedān kṣāyopaśamikāniti gamyate viśodhayati, tadunmārgapravṛttita eva prāyasteṣāmatīcārakāluṣyasambhavāt, caritraparyavān viśodhya yathākhyātacāritraṃ viśodhayati,

Linked texts (1)