Meghaduta p290
Vidyullatā p290
- Language
- Sanskrit
p290
kliṣṭe jane satāṃ jīmūtavāhanādīnāmiva dayāmayatvena paritrāṇapravṛttyaucityāditi bhāvaḥ| sauhārdādvā anukrośabuddhyā veti vikalpena dvayorekasyāpi pravartakatvam; kiṃ punarekatra samuditayordvayorapīti dhanyate | iṣṭān abhimatabhogasādhanasāmagryā vicaritumabhirucitān | deśān svargādīn | bahuvacanena kvacideśe kadācidvarṣāḥ, anyatrānyadā; ato yatra yatra svānukūlaḥ kālo vartate, tatra tatra paryaṭanaṃ kāryamiti dyotyate | vicara vividhaprakāraiḥ puṣpamevatvādibhiḥ parikrāma | jalada samucitapradeśavarṣaṇapara | anena tattaddeśyānāmapi tvadupagamaḥ pramodāyeti dyotyate | prāvṛpā saṃbhṛtaśrīḥ pūrvoktanītyā nityaṃ varṣartunā saṃpāditā śikhaṇḍitāṇḍavavalākābhigamakadambasaurabhasurapatiśarāsanādiśobhinī samṛddhiryasya | evaṃ yathā mama matpriyatamayeti vyatirekadṛṣṭāntaḥ | kṣaṇamapi kālakalāmapi | vidyutā nijapriyatamayā paramasuṣamāsaṃpādinyā saudāminyā | viprayogaśca mā bhūdityanvayaḥ | eṣā yakṣavacanatvena yojanā | atha kavivacanatvena yojyate— etat meghasaṃdeśatvena prārabdhaṃ saṃpūrṇaṃ cedaṃ kāvyam | kṛtvā gurumukhena śikṣitvā, 'kṛtāstraḥ kṛtavidyaḥ kṛtahastaḥ' itivat | priyaṃ rasasaṃrambheṇa sādaraṃ nirmitatvāt | anucitaprārthanāvarmanaḥ satāṃ guṇagrahaṇalobhena svayameva pravṛttyupapattermama tvetannirīkṣaṇaprārthanā anucitetyarthaḥ | sauhārdāt mātsaryādidoṣotsāraṇaviśuddhahṛdayatayā | vidhuraḥ etadviracanāyāsakleśitaḥ | anukrośabuddhyā dākṣiṇyena 'praṇayiṣu vā dākṣiṇyāt' ityuktatvāt | iṣṭān deśān yatra yatra rucyanurodhena gamyate, tatra tattacchīlanonmīlitamanīṣasya rasikasadasi satkāralābhāt | jalada
Linked texts (1)
- Meghadūta — Kālidāsa, Sanskrit