Pramāṇa · Search · About · API

The Great Epic of the Bhārata dynasty 6.26.24

Bhāratabhāvadīpa 6.26.24

Language
Sanskrit

6.26.24

kuto hetorasya śastrādīni chedādīnna kurvantītyāśaṅkya tasya chedādyayogyatvādityāha - acchedyo'yamiti | atrācchedyatvādau pūrvoktānyevāsthūlatvādīni kāraṇāni jñeyāni | evamacchedyatvādināsthūlādīnabhāvarūpān guṇānuktvā bhāvarūpānapi guṇānāha - nitya iti | sarvairviśeṣaṇairakhaṇḍaikarasasyaiva vastuno lakṣyatvāt nityatvādibhirutpādyatvādikaṃ nirākriyate | yato nityaḥ ato ghaṭavadanutpādyaḥ | yataḥ sarvagataḥ ato grāmavadaprāpyaḥ | yataḥ sthāṇuḥ pūrvarūpāparityāgena sthirasvabhāvaḥ ataḥ kṣīrādivadavikāryaḥ | acalaḥ yathā darpaṇaḥ svataḥ svācchyādapracyuto'pi malarūpeṇāvaraṇena svācchyātpracyāvyate evaṃ svayaṃ sthāṇurapi anyasaṃyogāccāñcalyamaśnuvīta | sa ca doṣāpakarṣaṇalakṣaṇaṃ saṃskāramapekṣate | ayaṃ tu acalatvānna tathā evaṃ ca utpattyāptivikṛtisaṃskṛtirūpaṃ caturvidhaṃ kriyāphalamātmani na sambhavatītyuktam | tatra hetuḥ - sanātana iti | sanā ityavyayaṃ nairantarye | tacca deśataḥ kālato vastutaśca paricchedarāhityam | paramate paramāṇūnāṃ kālataḥ paricchedābhāve'pi deśataḥ paricchedo'sti | ākāśasya tadubhayābhāve'pi vastutaḥ paricchedo'sti | so'pi trividhaḥ sajātīyavijātīyasvagatabhedarūpaḥ | yathāvṛkṣasya svagato bhedaḥ patrapuṣpaphalāditaḥ | vṛkṣāntarātsajātīyo vijātīyaḥ śilāditaḥ | tataśca sanā nairantaryeṇa trividhaparicchedarāhityena bhavati astīti sanātano'khaṇḍaikaraso yasmāttasmāt notpattyādyāśraya ityarthaḥ | ||

Linked texts (1)