The Great Epic of the Bhārata dynasty 6.37.31
Bhāratabhāvadīpa 6.37.31
- Language
- Sanskrit
6.37.31
nanvātmano vibhutvena rūpeṇa kartṛtvaṃ mā svīkāri dehādyavacchinnena tu rūpeṇa tadvaktavyamanyathānubhavavirodhādityāśaṅkyāha -- anāditvāditi | ayaṃ sarveṣāṃ prāṇināṃ nityāparokṣaḥ paramo dehādibhyo'paramebhya ātmabhyo'nyaḥ kośapañcakātīta ātmā paramātmā | avyayaḥ na vyeti paricchidyate deśataḥ kālato vastutaścetyavyayaḥ | avyayatve hetuḥ -- anāditvāditi | yaddhi ādimadākāśādi tadvyeti na tvayaṃ vyeti anāditvāt | nanvanādibhāvasyānantyaniyamenātmanaḥ kālataḥ paricchedo māstu | tathā deśataḥ paricchinnasya nāśāvaśyambhāvādanāditvāyogācca deśato'pi paricchedo brahmaṇo māstu | nanu paramāṇuvadbhaviṣyatīti cenna | daśadigavacchedyapradeśabhedavato dravyasya niravayavatvarūpāṇutvāsiddheḥ | nahi paramāṇoḥ pūrvadigavacchinno bhāgaḥ paścimayā vyavacchettuṃ śakyate anubhavavirodhāt | deśataḥ paricchedābhāvādeva sajātīyavijātīyavastusadbhāvakṛtaḥ,paricchedo'pi māstu tathāpi vicitraśaktiyuktasyābhinavaprapañcaracanāpaṭīyasaḥ parasya sarveśvaratvasarvajñatvādiguṇayuktasya svagatabhedo'vaśyambhāvī | svaśaktimāyāvacchinnena rūpeṇa jagatkartṛtvaṃ dehāvacchedenāgnihotrādikartṛtvaṃ cāvaśyaṃ vaktavyamityāśaṅkyāha -- nirguṇatvāditi | yo hi guṇavānākāśādiḥ sa saṃyogaṃ vibhāgaṃ vopādhiṃ prāpya svaguṇaṃ śabdamāviṣkaroti na tu svasminnasantaṃ sparśaṃ kenacidapyupādhinā darśayitumīṣṭe | evam ātmā sarvaguṇahīnaḥ satyapyavacchedalābhe kartṛtvādikaṃ guṇamāviṣkartuṃ na samartha iti | phalitamāha -- śarīrastho'pīti | spaṣṭārthametat ||
Linked texts (1)
- Mahābhārata — Vyāsa, Sanskrit