Pramāṇa · Search · About · API

The Great Epic of the Bhārata dynasty 6.6.55

Bhāratabhāvadīpa 6.6.55

Language
Sanskrit

6.6.55

evaṃ bhūsaṃsthānamuktvā etadeva paramātmanaḥ śarīramiti cintanīyamityāśayenāha - yāṃ tviti | divi māyāśabale bhavāṃ divyāṃ māyikīṃ śaśasya cidātmanaḥ ākṛtiṃ pippalākhyām | tato vakṣyasi pippalamiti pūrvaṃ tvayaivoktatvāt idānīṃ pṛcchasi avasaraṃ prāpya vakṣyasi vartamānasāmīpye vartamānavannirdeśaḥ | tāmahaṃ tvayā'pṛṣṭāmapi vakṣyāmīti śeṣaḥ | tāmevāha - pārśve iti | bhuktasyānnādeḥ saṅgrahasthānaṃ pārśvadvayaṃ yathā evaṃ karmasañcayasthānaṃ bharatavarṣamekaṃ parameśvarasya dakṣiṇapārśvatvena jñeyam | tathā airāvatavarṣamapi yogasañcayasthānamuttarapārśvatvena jñeyam | tatra hi brahmalokacyutā yogabhraṣṭā videhaprakṛtilayākhyā eva jāyante | te ca pūrvasaṃskārātpunaryogamabhyasyanti | bharatavarṣaṃ tu karmayogayorapyanuṣṭhānāya yogyamiti dakṣiṇakukṣitvenābhyarhitatvamasya sūcitam | yathā laukike śaśaśarīre karṇāvatyucchritaṃ sthānaṃ tattulyau parameśvaraśarīre nāgadvīpakāśyapadvīpau krameṇa dakṣiṇottarau | arcirādimārgaprāpyaḥ satyaloko yogiprāpyaḥ | dhūmādimārgaprāpyo devalokaḥ | karmaprāpyaśca viśvakośe | 'nāgaṃ tu sīsake raṅge' ityupakramya 'śreṣṭhe syāduttarasthite' iti sarvoparisthe śreṣṭhe hiraṇyagarbhe nāgaśabdaprayogadarśanāttasya dvīpa iva dvīpo loka itarairagamya iti nāgadvīpaḥ satyalokaḥ | tathā kaśyaṃ madyaṃ surāsomādirūpaṃ mādakaṃ kratau ye pibanti te kaśyapāḥ karmiṇasteṣāmayaṃ kāśyapadvīpaḥ svargaḥ | evaṃ śaśasya kukṣikarṇānusāreṇa ye brahmāṇḍe uccapradeśāste kukṣyuparibhāgatvena ye vā'dhaḥpradeśāste kuśeradhobhāgatvena ca kalpanīyāḥ tathā ca śrutiḥ- ‘agnirmūrddhā cakṣuṣī candrasūryau diśaḥ śrotre vāgvivṛtāśca vedāḥ | vāyuḥ prāṇo hṛdayaṃ viśvamasya padbhyāṃ pṛthivī hyeṣa sarvabhūtāntarātmā' iti | atrāpi candrasūryapadena kṛṣṇaśuklamārgāveva gṛhyete | dikśabdena ca tatprāpyau śaśakarṇasthānīyau deśabhedāviti jñeyam ||

Linked texts (1)