Vikramarkacaritra 8.1-3

8.1-3

iti
naraḥ patitakāyo'pi yaśaḥkāyena jīvati || iti ca
ato'kathamidānīṃ svaśarīraviniyogaḥ kāryaḥ |' iti | evaṃ vicārya mahājanānupetya papraccha - 'dīnavadano'yaṃ vaideśikaḥ kutra mahājñīyate ?'
iti | janāḥ procuḥ - 'amuṃ vetālavalinimittaṃ nayāmaḥ ' iti | rājā
'asyopaharaṇe kiṃ kāraṇam ?' iti punarapṛcchat | mahājanāḥ 'devatānena
puruṣopahāreṇa prītā sattvasmanmanorathaṃ pūrayiṣyati' iti pratyucuḥ | rājā
prāha - 'bho mahājanāḥ, ayamasahāyastyajatuḥ | paraṃ bhītaśca | asyopahāreṇa devatāyāḥ kā nāma tṛptirbhaviṣyati ? | ato'muṃ muñcantu bhavantaḥ | ahamapi vaideśika eva | puṣṭāṅgaścāsmi | mamopahāreṇa devatātatīva tuṣṭā bhavet
tasmānmāṃ tatra nayata' iti | tataste'pi bhītaṃ vaideśikaṃ muktvā rājānaṃ devatāsamakṣaṃ ninyuḥ | rājāpi prasannamukhaḥ svakaṇṭhena devatāṃ prīṇayituṃ kaṇṭhe
yāvatkhaṅgaṃ cikṣepa tāvaddevatā varaṃ santuṣṭā sākṣarūpaṃ pratyakṣatanuṃ samāśliṣya
jagāda- 'bho mahāsattva tavānena dhairyeṇa paropakāraśīlatayā cātīva prasannāsmi | īpsitaṃ prārthayasva' iti | ato rājā 'devi yadi prasannāsi tadadyaprabhṛti puruṣamāṃsopahāraṃ parivyaja' iti prārthayāmāsa | devatāpi tathetyuktvāntardadhau | atha mahājanāḥ paramānandabharitahṛdayāḥ 'mahāpuruṣa ko bhavān ? kasya deśo bhavān bhūpalo ?' iti rājānaṃ papracchuḥ | rājā 'vikramārkamāyaṃ māṃ vadanti | ujjayinī nagarī me nivāsaḥ' iti pratyuvāca
tacchrutvā pūrvameva viditatanmahimānaste mahājanāḥ prīteḥ parāṃ kāṣṭhāmadhiruhya
vikramaṃ bahubhiḥ prakāraiḥ saṃpūjya kāniciddināni tatraiva vastuṃ prārthayāmāsuḥ
so'pi teṣāṃ prārthanāmamurudhya tatra dvitrāṇi dinānyuṣitvā tato nirgatya svabandhumitraparijanāḥ pūrvaṃ yatra sthāpitāstannagaramāgamya taiḥ saha vārāṇasīṃ prāpya
samīhitaṃ gaṅgāsnānādikaṃ samanuṣṭhāya krameṇojjayinīmāgamat |” iti pāñcālikayā prapañcitāṃ karṇayoramṛtadhārāvarṣiṇīṃ kathāṃ śrutvā bhojo maunī babhūva
ityaṣṭāviṃśamupākhyānam
athaikonatriṃśamupākhyānam
bhūyo'pi kadācitsamāgataṃ bhojarājamaparā pāñcālikā nivārya vyājahāra — nedaṃ bhadrāsanamadhiṣṭhātumarhati bhavān | śrūyatāṃ vikramārkasya mahimā
“sa hi nikhilabhūpālamaulilālitapādakamalo mahīpālamaṇirekadā samānavayobhiḥ svamitraiśca rājakumāraiḥ saṃsevyamānaḥ sabhāyāmupaviveśa | tadā ca kaścana stutipāṭhakaḥ samāgatya taṃ praṇamya ,
yāvatsthāsyati pṛthvīyaṃ yāvaccandrādivākarau
tāvatputraiśca pautraiśca bhuṅkṣva rājyaṃ mahīpate