Vikramarkacaritra 8.1-5

8.1-5

ato'vaśyamidānīmagniṃ pravekṣyāmi' | evamabhidhāya hutāśanadānāya rājñaḥ pādayoḥ papāta | rājāpi patibhaktipavitraṃ tasyā vacanaṃ śrutvā karuṇārdrāntaḥkaraṇaḥ śrīkhaṇḍādimiśritāṃ viracayya tāmanujajñe | sāpi rājño'nujñāmadāpya bhartṛśarīreṇa saha pāvakaṃ praviveśa | tataḥ sūryo'pi saṃkucitakarasahasraścaramagirigahvaramavajagāhe | rājāpi sāyantanaṃ karmakalāpaṃ nirvartya krameṇa tāṃ niśāmanaiṣīt | atha prabhāte tigmabhānāvudayamahīdharaśekharāyitatanau rājā siṃhāsanopaviṣṭaḥ sakalasāmantasamūhapraṇatīryāvadaṅgīkurvannāsta tāvatsa vīro yathāpūrvaṃ khaḍgahasto dedīpyamānavigraho nabhaḥsthalādavatīrya rājñaḥ kaṇṭhe suratarukusuvanirmitāṃ parimalalubdhamadhukaranikurumbantaramamlānāṃ divyamālāṃ samarpya mahendrasandeśaṃ tasmai nivedya nānāvidhāḥpradhanānubaddhāḥ kathāḥ kathayitumupacakrame | tadā sarvāpi sabhā vismitā babhūva | vīro'vadat — “ahamito nirgatya nākalokaṃ gataḥ | tatra devānāṃ dānavānāṃ ca saṅgrāmaḥ pravṛttaḥ
tatra ca mayā bahavo dānavā nipātitāḥ | kecana kāndiśīkā āsan
samāpte ca saṅgrāme bhagavānsahasrākṣaḥ sarvairdevaiḥ saha saprasādaṃ māmavalokya
jagāda — ‘aho vīra cirāddṛṣṭo'si | etāvantaṃ kālaṃ kutra sthito'si ?’
iti | tato'hamavādiṣam — ‘svāminaḥ śāpādiyantaṃ kālaṃ bhūloke sthitaḥ
adya svāmino daityaiḥ saha yuddhaṃ prāptamākarṇya sāhyārthamāgato'smi’ iti
tato mahendraḥ prasannacittaḥ 'ayaṃ vīrāya yuddhavṛttāntastvayā madhyamaloke mā
prāpnotu | adya tava śāpāvasānamabhūt | paraṃ prasanno'smi | gṛhāṇedaṃ kanakavalayam | ' ityabhidhāya svakarātkanakavalayamunmucya mama haste svayamevākalayāṃcakāra | punarahaṃ vyajijñapam - 'bhoḥ svāminnahaṃ martyalokabhūṣaṇe
vikramamahīpāle bhāryāṃ nikṣipya samāgato'smi | tasmātpunastatra gatvā bhāryā
gṛhītvā samāgantumanujānātu māṃ devaḥ' iti | mahendro'pyanujajñe | tatastvarayā samāgato'smi | jhaḍiti mayā tatra gantavyam | kutra me bhāryā'sti "
iti | tacchrutvā paraṃ vismayamāranno rājā tūṣṇīṃ sthitaḥ | tadā sa aindrajālikaḥ 'kimiti joṣamāsyate ?' ityapṛcchat | tadā sabhyaḥ kaścidāha -
'tava bhāryāgniṃ praviṣṭā' iti | aindrajālikaḥ 'hanta kimetat ?' iti papraccha | tadā sabhyāḥ parasparavadanāni vilokayanto niruttarā babhūvuḥ | aindrajāliko rājānamadhikṣeptumārebhe- 'rājāvataṃsa paradārasahodaraḥ sakalārthilokakalpataruriti prasiddhiṃ prāpya mama prāṇapriyāmantaḥpure saṅgopya kimevaṃ
tūṣṇīṃ sthito'si ?' iti | rājāpi saṃkucitamanāḥ śuddhāntacarānsauvidallānāhūyāpṛcchat - 'sauvidallāḥ satyaṃ brūta | kimasya dayitāntarvartate ?'
iti | sauvidallāḥ 'svāminnasmajjananyā devyā saṃlapantī sukhamāste'
ityūcuḥ | rājā 'tarhi tāmatrānayata' ityāha | tataste mahāprasāda iti satvaramantaḥpuraṃ praviśya tāmāninyuḥ | rājā tāṃ dṛṣṭvā sāmājikaiḥ saha paramaṃ
vismayamavāpa | atrāntare sa vīraḥ smitvā rājānamastauṣīt - 'jaya mahārāja | jaya sakalamahīpālamakuṭakoṭimāṇikyamaṇikiraṇapāṭallitapādapīṭha
jaya nirgaladdānodakadhārāpūraplavamānanikhilamārgaṇa | jaya cojjayinībhāgyapariṇāma | ahamaindrajālikaḥ mayaivamindrajālavidyālāghavaṃ pradarśitam |'
iti | tato rājā paramāścaryataraṅgittaraṅgo babhūva | tasminsamaye bhāṇḍārika āgatya rājānamuvāca - 'bho rājanpāṇḍyarājena sāṃvatsarikaḥ karaḥ
preṣitaḥ' iti ! rājā 'kiṃ preṣitam ?' ityapṛcchat | bhāṇḍārikaḥ - deva,
aṣṭau hāṭakakoṭayastrinavatirmuktāphalānāṃ tulāḥ
pañcāśanmadagandhalubdhamadhupā dhauṃdharāḥ sindhurāḥ
aśvānāṃ triśataṃ caturdaśa rathāḥ paṇyāṅganānāṃ śataṃ
caitadvikramabhūmipāla bhavatastatpāṇḍyarāṭrapreṣitam