Ashtangasamgraha 18.7
Śaśilekhā 18.7
- Language
- Sanskrit
18.7
yaśca viruddhādikaṃ prāyeṇācarati tasyāmo vakṣyamāṇa lakṣaṇo duṣyati | tasmin duṣṭe viṣabhuktasyeva yā pīḍotpadyate | tatrācāryā āmaviṣamiti nāmāmananti kathayanti viṣamahaśalakṣaṇatvāt | taccāmaviṣamasādhyānāṃ rogāṇāṃ paraṃ kaṣṭatamamasādhyatvena | kutaḥ āśukāritayā viruddhopakramatvena ca | āśu śīghraṃ svaṃ karma māraṇaṃ karotītyāśukāri | tatra hi dopāstathāvidhaṃ kopamāpadyante | yatraikasmin doṣa auṣadhamanyasmin doṣe'nyarthaṃ virudhyata iti viruddhopakramatvam | anye tvanyathā bruvanti | yadi viṣasadṛśasvarūpaḥ pīḍākartṛtvena tatrāmo bhavati viṣe śītā kriyā | āme'jīrṇe coṣṇā | ityupakramavirodhaḥ | nanu mātrāśino'pi duṣṭāmapīḍā dṛṣṭā tat kathamucyate | mātrābhojanenaiva tu kevalenāhāraphalaṃ valavarṇopacayādikamavāptuṃ na śakyate | kutaḥ svabhāvasaṃyogakālādīnāmasadṛśaphalatvāt | etadevocyate | na mātraiva kevalaṃ svāsthyakāraṇaṃ yāvaddravyasvabhāvādayo'pi |