Pramāṇa · Search · About · API

The Compendium of Suśruta 172.37

Nibandhasaṅgraha 172.37

Language
Sanskrit

172.37

ekaikadoṣajaṃ jvaramabhidhāya sānnipātikamāha — nidrānāśa ityādi | bhramaścakrārūḍhasyeva bhramaṇam | tandrālakṣaṇamucyate “indriyārtheṣvasaṃvittirgauravaṃ jṛmbhaṇaṃ klama | nidrātaṃsyeva yasyehā tasya tandrāṃ vinirdiśet” — iti | suptāṅgatā gātrāṇā sparśājñatā, moho'tra mūrcchā, mada pūgaphaleneva mattatā, stambha stabdhatā | unmādo mānaso vikāra. | rasanā jihvā, paruṣā karkaśā | sandhimūrdhāsthijā ruja iti sandhirujā mūrvarujā asthirujā ca, anye sandhyādisthāne 'loṭhana śiraso rujā' iti paṭhanti, loṭhanaṃ śiraso vidhūnanam | nirbhugne kuṭile, kaluṣe maline | śabdaruganvitau śabdānvitau ruganvitau ca karṇau bhavataḥ | pralāpo'sambaddhabhāṣaṇam | srotasā mukhanāsādisnendvāṇām | kūjanamavyaktābdotthāna kaṇṭhe | cetanācyuti cittanāśa | alpaśa sucirāt, srutiriti alpamalpaṃ kṛtvā cirakālena ni saratītyartha || 35-37 ||—
nidrānāśa ityādipāṭhena vikṛtiviṣamasamavetasya sannipātasya lakṣaṇamabhidhāya prakṛtisamasamavetasya lakṣaṇamāha — sarvaje ityādi | sarvadoṣaje sarvaliṅgāni pratyekavātādijvaroktalakṣaṇāni ||—

Linked texts (1)