The Compendium of Suśruta 174.21
Nibandhasaṅgraha 174.21
- Language
- Sanskrit
174.21
idānīmatīsārāṇā parihārārthamagādhalakṣaṇamāha-sarpirityādi | vesavāra viśiṣṭasarakārasaskṛta māsa sānistāparaparyāyaṃ, tena miśramanu vesavārāgbu, spaśaṣṭa sarpirādibhi pratyekaṃ sabadhyate | mastuluṅgo'rdhavilīnaghṛtu sehākāro mastakamajjā tatsadṛśam | visramamamagandhi, śaṭitamṛtakagandhayutagandhamityartha | adyanāmaṃ sauvīrādyanābhama | rājīmannīlapītādireratāyuktam | candrakamaiyūrapicchābhai, santata vyāsam | yat pratīpaṃ yathāsvadopaliṅgabhyo viparītaliṅgaṃ, anye tu ariṣṭaliṅkamāhu | upasargā upadravā, te ca tantrāntare paṭhitā jvaraśophādaya | uktaṃ ca, - "śopha śūlaṃ jvara tṛṣṇā śvāsa kāsamarocakam | chardi hidhvā ca mūrcchā ca dṛṣṭvā'tīsāriṇaṃ tyajet" iti | prabhūtā vahava | ete upadravā kṣīṇamatīsāriṇa hanyuriti yojanīyam | asavṛtagudamasaṅkucitagudamityartha | kṣīṇamutsāhopacayabalarahita, durātmānamajitendriyam | upadrutamavāraṇīyophaiṃrupadravairjuṣṭam | gude pakke gatoṣmāṇa gude pakve sati yasya ūṣmā bahirnirgato vinaṣṭastādṛśamatīsāriṇa tyajet | kecit 'durātmānaṃ' ityatra 'sadā''dhmāta' iti paṭhanti, sadā''dhmānayuktamiti ca vyākhyānayanti || 19-21 ||
Linked texts (1)
- Suśrutasaṃhitā — Suśruta & Nāgārjuna (siddha/alchemist), Sanskrit