Pramāṇa · Search · About · API

The Compendium of Suśruta 25.7

Nibandhasaṅgraha 25.7

Language
Sanskrit

25.7

prāyeṇa duṣṭeṣveva vraṇeṣu srāvā bhavanti, atasteṣāṃ duṣṭavraṇānā lakṣaṇamāha - tatrātisaṃvṛta ityādi | atisaṃvṛto'tisakucito vātena | ativivṛto vyāttamukha pittaśoṇitena | kāṭhinyaṃ vātena | atimārdava kaphena, anye pittaśoṇitena mārdavamicchanti | utsanna unnatamāsa , avasanno hīnamāso nimnākāra , etau raktapittena, anye vātotsannāvasannatvamicchanti, atrotsannatvaṃ kapheneti kecit | atiśailya kaphavātāt | atyuṣṇatvaṃ raktapittāt | kṛṣṇādayo varṇā yathāsaṃbhavaṃ vātādibhirjñeyā | bhairavo'navadhāritaliṅga | pūtipūyamāsasiṃrāsnāyuprabhṛtibhi pūrṇa iti pūtiśabdaḥ pratyekaṃ pūyādibhirabhisabadhyate | 'pūtimāsasirāsnāyupratipūrṇa' ityeke paṭhanti, pūtimāsasirāsnāyupratipūrṇatvaṃ tatstrāvitvaṃ ca yathāsabhavaṃ veditavyam | unmārgī tiryaggatī | utsaṅgī ūrdhvagatiḥ, anye pūyāpekṣāvadāritamāsādivigatavenātinimnatvādutsaṅgatulyatvādutsaṅga , so'syāstītyutsaṅgī unmārgī, utsaṅgīti kaphena | amanojñadarśanagandha iti amanojñadarśano'manojñagandhaścetyarthaḥ | amanojñadarśanāmanojñagandhatvaṃ raktapittena, anye doṣatrayeṇa manyante | atyartha vedanāvānivita vātena | dāhapākarāgakaṇḍūśophetyādi |-atra dāhadibhi sahopadrutaśabda pratyekaṃ sabadhyate, atra dāhapākarāgopadrutatva pittaraktena, kaṇḍūpadrutatva kaphena, śophopadrutatvaṃ vātena, piḍakopadrutatva duṣṭaśoṇitāstrāvaśca raktapittena, dīrghakālānubandhitvaṃ doṣatrayeṇa | dīrghakālānubandhī ceti cakāreṇa ropyādayo duṣṭavraṇaviśeṣā gṛhyante | ropyalakṣaṇaṃ tu "bahi śuddha ivābhāti sa vraṇo ropya ucyate" - iti carakeṇoktam | vraṇaduṣṭau cikitsāsūtraṃ darśayannāha, tasyetyādi | tasya vraṇasya, ucchrāyeṇa autkaṭyena, ṣaṭtvaṃ vātapittakapharaktasannipātāgantubhedāta | yathāsvaṃ svasvadoṣasthānatikrameṇa | pratīkāre cikitsite, prayateta prayatnaṃ kurvīta | anye tvatra 'doṣocchrāyamavekṣya' iti paṭhanti |

Linked texts (1)