The Compendium of Suśruta 26.3
Nibandhasaṅgraha 26.3
- Language
- Sanskrit
26.3
tatra yathā vraṇasyākṛtigandhavarṇādiviśeṣā sādhyāsādhyavidhau bhavanti tathā''turasyāpi ke'pi guṇā bhavanti, tāstān darśayannāha, —tatra vayaḥsthānāmityādi | vaya sthānāṃ taruṇānāṃ, dṛḍhā gūḍhasandhisirāsnāyava, etena susahatasamaśarīrā abhipretā, prāṇavatā śaktiyuktānā, sattvavatā vyasane'pyanākulānā, cakārādanuktā'pyāturopakramaṇīyoktā āturasya guṇasapat samuccīyate | prāṇavatāmityasyāgre 'ātmavatā' iti pañcamaṃ guṇaṃ kecit paṭhanti | tatra, ātmavatā jitendriyāṇāmityartha | atraikaguṇena sukhasādhyatva, dvābhyā tribhiśca sukhasādhyataratvaṃ, caturbhisurāsādhyatamatvaṃ ca, etadeva prakaṭayannāha, — ekasmin vā puruṣa ityādi | vāśabda ekatra sarvaguṇānā duṣprāptikhyāpanārtha | tasyeti puruṣasyetyartha | sukhasādhanīyatamā 'vraṇā' iti śeṣa tatra yeṣā guṇānā yena sukhasādhyatvaṃ tannirdiśannāha, —tatra vayaḥsthānāmityādi | pratyagraṃ nūtanam | sthireti sthirasacalaṃm | prāṇavatāmityādi | glāniratra śarīraśaithilyam | atrāpyātmavatāmiti pañcamaguṇasya keciddhetuṃ paṭhanti, sa cābhāvānna likhitaḥ | sattvavatāmiti dāruṇairdusahai, kriyāviśeṣaiścikitsāprakārai | tasmādityādi eteṣā puruṣāṇāmityartha | sukhasādhanīyatamā 'vraṇā' iti śeṣa |
Linked texts (1)
- Suśrutasaṃhitā — Suśruta & Nāgārjuna (siddha/alchemist), Sanskrit