Pramāṇa · Search · About · API

The Compendium of Suśruta 41.7

Nibandhasaṅgraha 41.7

Language
Sanskrit

41.7

saṃśodhanamabhidhāya saṃśamanaṃ nirdiśannāha, - bhadradārvādityādi | saṃśamanānīti samyak śamayatīti saśamanaṃ, samyaktvaṃ ca duṣṭadoṣakhānirharaṇapūrvakaṃ śamanamaduṣṭasyānudīraṇaṃ ca, vyādhisaśamanaṃ hi prakṛtavyādhe. saśamanamaprakṛtavyādheranudīraṇam | taduktaṃ, - “na śodhayati yaddoṣān samānnodīrayatyapi | samīkaroti ca kruddhān tat saśamanamucyate” iti | doṣaśabdo'tra doṣeṣu doṣakāryeṣu vyādhiṣvapi ca vartate, kārye kāraṇopacārāt | meṣaśṛṅgī meḍhaśṛṅga, putrañjīvakatarusadṛśapatro vṛkṣa, anye karkaṭaśṛṅgamāhu, balātibale śuklapītapuṣpaṃ valādvayaṃ, ārtagala kakubha, kecidātaṃgulaṃ kaṇṭakīvṛkṣamācakṣate, kacchurā kuṅkumadanikā, kacchurā śūkaraśimbirityanye; kuberākṣī kāṣṭhapāṭalā, poṭiketyanye, vīratarurvilvanāsikā, śara ityanye, sahacara kaṇṭaśeliyāka ; agnimantha 'agnimathū' iti pūrvadeśe prasiddha, vatsādnī guḍūcī, vīryeṇa guḍūcī vātaṃ hanti, rasena kaphapitte, aśmabhedaka pāṣāṇabhedaka ; vasuka śivamallikā, vakapuṣpamiti loke, vadhiraḥ sūryāvartaṃ, apāmārga ityapare, kāñcanako dhūstūraka , 'karcūra' ityanye paṭhanti, karpūra śaṭī; kārpāsī vanakārpāsikā, kārpāsaviṭapasadṛśī; vṛścikālī vṛścikayākaḥ; pattūraḥ kucandanam | śeṣaṃ prasiddhaṃ, pūrvaṃ vyākhyātaṃ ca | prabhṛtigrahaṇānmopatilātasīprabhṛtīnā grahaṇam | samāsena sakṣepeṇa, vistareṇa lavaṇapānāyanilaharagrahaṇaśrutipratipādita yāvadbhūjalānalaguṇabahulaṃ dravya vātasaśamanamiti |

Linked texts (1)