The Compendium of Suśruta 46.22
Nibandhasaṅgraha 46.22
- Language
- Sanskrit
46.22
idānīṃ vairecanalehānāha, - sitetyādi| sitā śarkarā, ajagandhā javānikā, vothaī ityanye, tvakkṣīrī vaṃśalocanā, vidārī viḍālī, trivṛt 'niśottara' iti loke | śarkaretyādi | maricāṃśakamiti aśraścaturtho bhāga' | pacedityādi | sitā śarkarā tasyāḥ palaṃ, kṣaudraṃ madhu tasyārdhakuḍavaścatvāri palāni; trivṛllehasya caturthāṃśena | atra madhuno'bhisayogo na virudhyate, anavasthyānātprayogabhāvācca | trivṛdityādi | śyāmā vṛddhadāruka, kṣāro yavakṣāra, āmuyāt lihyāt | bījāḍhyetyādi bījāḍhyān supakvān pathyādīn sahaiva bījai sādhayeta, tān rasān pathyādhātrīdāḍimakolajāneraṇḍatailabhṛṣṭān, puna' phalairbījapūrādibhi saha āvāpya prakṣipya sādhayet, pathyādīnā yadṛcchayā mātrā, jale tu ṣoḍaśaguṇe teṣā kvātha kartavya, eraṇḍatailamātrā tu yāvatā tasya bharjanaṃ saṃbhavati, amlaphalaṃ tu kvāthasya caturthāṃśena, trisaugandhyamātrā tu yāvatā saugandhyaṃ bhavati, trivṛt kṣaudraṃ tu pratyekaṃ lehasya caturthāṃśena | kaphaprāyairbhūriśleṣmaphalai. puruṣai sevyam | nīlītulyamiti nīlīphalatulyaṃ tvagela, nīlī śrīphalikā, tairnīlyādibhiḥ saha tulyā trivṛt, sasitopalā śarkararāyuktā, santarpaṇaṃ prīṇanam | kecit satarpaṇamiti paṭhanti, vyākhyānayanti ca-tarpaṇā śaktavaḥ, tai saha yuktam | kṣaudraphalāmlaṃ madhubījapūrrāmlarasena saha cūrṇaṃ deyam | sannipātanut praśānte sannipāte'nuvandhaparirakṣaṇārthamityartha || 16-22 ||
Linked texts (1)
- Suśrutasaṃhitā — Suśruta & Nāgārjuna (siddha/alchemist), Sanskrit