Pramāṇa · Search · About · API

The Compendium of Suśruta 53.49

Nibandhasaṅgraha 53.49

Language
Sanskrit

53.49

śamīdhānyasāmānyādeva kusumbhātasīsarṣapaguṇamāha, — kaṭurvipāke ityādi |—rase ca pāke ca kaṭuka ityarthaḥ | 'madhuro'nilaghna.' ityanye paṭhanti | siddhārthakaḥ śvetasarṣapaḥ | raktasarṣapaguṇamāha, -tathetyādi| asitasarṣapo raktasarṣapaḥ |
tyājyamāha, - anārtavamityādi | anārtavamanyartujātam | vyādhihataṃ kuṅkumādinā hatam | aparyāgatamapakvam | abhūmijamparopalakādisaviṣabhūmijaṃ; yasya dhānyasya yocitā bhūmistato'nyatra bhūmau jātamityapare| navaṃ cāpīti cakāreṇa navasyānatidoṣakāritā sūcyate | dhānyaśabdena śūkaśamīdhānyāni gṛhyante 50
navādīnāṃ guṇamāha, - navamityādi | navamiti varṣaṃ yāvat | abhiṣyandi doṣadhātumalasrotasāṃ kledaprāptijananam| laghu saṃvatsaroṣitamiti laghu purāṇamiti vācye'tra saṃvatsaroṣitamiti yat karoti tajjñāpayati-prathamavarṣādūrdhvaṃ dvitīyaṃ varṣaṃ yāvat purāṇaṃ guṇavacca bhavati, tadūrdhvaṃ tu nīrasatvānna guṇakaramiti | uktaṃ ca"varṣoṣitaṃ sarvadhānyaṃ parityajati gauravam | na tu tyajati tadvīryaṃ kramaśo vijahāti tat” iti; māṣacaṇakādayastu nūtanā eva svakāryakaraṇasamarthā ityeke ||-

Linked texts (1)