Pramāṇa · Search · About · API

The Compendium of Suśruta 63.27

Nibandhasaṅgraha 63.27

Language
Sanskrit

63.27

dhātugatakuṣṭhānā lakṣaṇamāha,–sparśahānirityādi | prāgeva rasadhātuṃ kroḍīkṛtya doṣā kuṣṭhārambhakā, ato rasadhāttulakṣaṇaṃ noktamityeke | apare tvakśabdena rasamāhuḥ | jāyata ityatrāpi saṃbadhyate | vipūyako durgandhatā, jāyata ityatrāpi sabadhyate | bāhulya sthūlamaṇḍalatatā | sphoṭa. tvaca sphuṭanam | sthiratvaṃ kaṭhinamaṇḍalattā | kecidatrānyathā paṭhanti, sa ca pāṭho'bhāvādna likhita | atrāpi jāyata ityadhyāhāra | upadeho malavṛddhi | atrāpi kecidanyathā ślokaṃ paṭhanti, so'pi pāṭho'bhāvātna likhitaḥ | śukragatasya kuṣṭhasya liṅgaṃ darśayannāha,–kauṇyamityādi | tadapītyapigabdāt pūrvoktānyapi rasādimantāntagatāni liṅgāni bhavanti | kuṣṭhitaṃ sajātakuṣṭham; anye tu kuṣṭhavaditi paṭhanti, kuṣṭhasahitamityarthaḥ; anye kuṣṭhilamiti paṭhanti, tatrāpi sa evārthaḥ | yadā strīpuṃsayoḥ kuṣṭhinorvījamupahataṃ syāttadā tayo. prajā notpadyate; upataptamātravījayoḥ punaḥ prajopatāpa utpadyate || 21–27 ||

Linked texts (1)