The Compendium of Suśruta 88.4
Nibandhasaṅgraha 88.4
- Language
- Sanskrit
88.4
prathamamāmāśayagatavāyościkitsitamāha - āmaśayeśyādi | charddayitvā vamanaṃ kārayitvā | vamanaṃ ca sotkleśe puruṣe bahudoṣe balavati jñeyaṃ, āmāśayagate chardanaṃ kaphasthānatvāt | yathākramamiti atra yathākramaśabdena pūrvakālāparakālakartavyāḥ sarvā evāśiptāḥ snehasvedanapānalaiṅgika vaigikamānika kāyaśuddhisaṃsarjanabhojanādayaḥ | deya iti dātumarha | ṣaḍdharaṇa iti ṣaṣṇāṃ citrakādīnāṃ dharaṇā mānaviśeṣā yatra yoge sa ṣaḍdharaṇo yoga | tatra dharaṇapramāṇaṃ madhyamairekaviṃśatibhirniṣpāvairbhavati | sukhāmbunā īṣadūṣṇāmbunetyarthaḥ | ṣaḍdharaṇāni kathaṃ saptadinānyupayujyante ? ucyate, - ekasmin dine karṣayogaḥ, sa cāṣṭādaśaniṣpāvairbhavati, tatra ṣaḍdharaṇebhyaḥ pratidinaṃ trayastrayo niṣpāvā ucchritā bhavanti, tataḥ ṣaḍbhistrikairaṣṭādaśaniṣpāvāḥ, tairaṣṭādaśabhiḥ saptamaṃ dinaṃ pūryate, athavā sañjñā ṣaḍdharaṇa iti | idānīṃ ṣaḍdharaṇayogamāha - citraketyādi | 'kaṭukā'tiviṣā kṣapā' iti kecit paṭhanti | vātavyādhipraśamana iti āmāśayagata eva vātavyādhirgṛhītavyo na punarākṣepakādaya., rūkṣaviṣayatvena vātakāritvādasya | anye tu 'mahāvyādhipraśamanaṃ' iti paṭhanti, mahāvyādhirhi medoyuto'nilo nānya. ||1-4||
Linked texts (1)
- Suśrutasaṃhitā — Suśruta & Nāgārjuna (siddha/alchemist), Sanskrit