Manava Dharmashastra 5.129
Manvarthamuktāvalī 5.129
- Language
- Sanskrit
5.129
daivapitryayorekaikamapi vedatattvavidaṃ brāhmaṇaṃ bhojayet| tadāpi viśiṣṭaṃ śrāddhaphalaṃ prāpnoti natvaviduṣo vahūnapi| evaṃ ca “phalaśravaṇādbrāhmaṇabhojanameva pradhānaṃ piṇḍadānādikaṃ tvaṅgam'' iti govindarājaḥ| vayaṃ tu pitṛruddeśena dravyatyāgaṃ brāhmaṇasvīkāraparyantaṃ śrāddhaśabdavācyaṃ pradhānaṃ brūmaḥ tadeva manunā "piṇḍānvāhāryakaṃ śrāddhaṃ kuryāt" (a0 3 ślo0122) iti vihitam| āpastambena tu manvarthasyaiva vyākhyātatvāt| tadāhāpastambaḥ "tathaitanmanuḥ śrāddhaśabdaṃ karma provāca prajāniḥśreyasārthaṃ tatra pitaro devatā brāhmaṇastvāhavanīyārthe māsi māsyaparapakṣasyāparāhnaḥ śreyān" iti| śrāddhaśabdaṃ śrāddhamiti śabdo vācako yasya tattathā| brāhmaṇastvāhavanīyārthe āhavanīyavattyaktadravyapratipattisthānatvāt| pitaro devateti niyatapitṛdevatākatvācca śrāddhasya| devatāśrāddhādau śrāddhaśabdastu taddharmaprāptyartho gauṇaḥ| kauṇḍapāyināmayana ivāgnihotraśabdaḥ| puṣkalaṃ phalaṃ prāpnotīti tu puṣṭataraphalārthino guṇaphalavidhiḥ| sa bhojanasyāṅgasve'pi tadāśrayo na viruddhaḥ| "āpastambo'bhyadhācchrāddhaṃ karmaitatpitṛdaivatam| manvarthaṃ kathayaṃstasmānnedaṃ brāhmaṇabhojanam" |