Bhagavantabhaskara 24.p1
Bhagavantabhāskara 24.p1
- Language
- Sanskrit
24.p1
atha caturthī | sā paraviddhā grāhyā | 'yugmabhūtānām' iti yugmavākyāt | mādhavīye vṛddhavasiṣṭho'pi— ekādaśī tathā ṣaṣṭhī amāvāsyā caturthikā | upodhyāḥ parasaṃyuktāḥ parāḥ pūrveṇa saṃyutāḥ || iti | sarvāsu caturthīṣu ḍhuṇḍhiyātroktā kāśīkhaṇḍe— kuryātpraticaturthīha yātrāṃ vighneśituḥ sadā | brāhmaṇebhyastaduddeśāddeyā vai modakā mudā || iti | laiṅge— aṅgārakacaturthyāṃ ye snātvottaravahāmbhasi | abhyarcyyā'ṅgārakeśānīṃ namasyanti narottamāḥ || na teṣāṃ grahapīḍā ca kadācitkkāpi jāyate || iti | nāgacaturthī tu madhyāhnavyāpinī paraviddhā grāhyā | tadāha govindārṇave devalaḥ— yugaṃ madhyandine yatra tatropoṣyā phaṇīśvarān | kṣīreṇāpyāyya pañcamyāṃ pūjayetprayato naraḥ || iti | yugaṃ caturthī | vināyakavrate tṛtīyāyutaiva | taduktaṃ tatraiva— caturthī tu tṛtīyāyāṃ mahāpuṇyaphalapradā | kartavyā vratibhirvatsa gaṇanāyasutoṣaṇī || śrāvaṇakṛṣṇacaturthī saṅkaṣṭacaturthītyucyate sā candrodayavyāpinī grāhyā | taduktaṃ skānde— śrāvaṇe bahule pakṣe caturthyāṃ ca vidhūdye | tasmindine vrataṃ kāryaṃ saṅkaṭākhyaṃ sureśvari || iti | dinadvaye candrodaye sattve'sattve vā pūrvaiva | 'mātṛviddho gaṇeśvaraḥ ' iti vacanāt | bhādrakṛṣṇacaturthyāṃ bahulātrātam | tatra pūrvaiva | taduktaṃ gotrindārṇave purāṇasamuccaye— gauryāścaturthī vaṭadhenupūjā durgāccanaṃ durbharaholike ca | vatsasya pūjā śivarātriretāḥ parānvitā ghnanti nṛpaṃ sarāṣṭram || iti | gaṇeśacaturthī varadacaturthītyucyate | sā madhyāhnavyāpinī pūrvaviddhā grāhyā | pūrvadine madhyāhravyāpyabhāve paraiva | taduktaṃ mādhavīye vṛhaspatinā | caturthī gaṇanāyasya mātṛviddhā praśasyate | madhyāhnavyāpinī cetsyātparataścetparehani || iti | smṛtyantarepimātṛviddhā praśastā syāccaturthī gaṇanāyake | madhyānhe parataścetsyānnāgaviddhā praśasyate || iti | siddhivināyakavrate'pi madhyāhnavyāpinī grāhyā | 'prātaḥśuklatilaiḥ snātvā madhyānhe pūjayennṛpa' iti pūjāyāstatkālatvāt | ubhayadine madhyāhnavyāptyabhāve vyāptisatve vā pūrvaiva | ' mātṛ viddhā praśasyate' iti vākyāt | iyaṃ ca ravibhaumābhyāṃ yuktā mahatītyucyate | taduktaṃ govindārṇave vārāhebhādre śuklacaturthī yā bhaumenārkeṇa vā yutā | mahatī sā'tra vighneśamarcitveṣṭaṃ labhennaraḥ || iti | asyāṃ candraṃ na paśyet | tadāha tatraiva mārkaṇḍeyaḥbhādre māsi site pakṣe caturthī svātiyoginī | mithyābhiśāpaṃ kurute dṛṣṭacandrā na saṃśayaḥ || parāśaro'pikanyāditye caturthyāṃ tu śukle candrasya darśanam | mithyābhidūṣaṇaṃ kuryādrātrau paśyenna taṃ sadā || atra rātrigrahaṇāddivādarśane na doṣa iti | rātrāveva candraprādhānyāt| taddoṣaśāntyarthaṃ tatraiva purāṇāntaram | tataścaturthyāṃ rātryāṃ yaḥ pramādādvīkṣya mānavaḥ | paṭhetpaurāṇikaṃ vākyaṃ prāṅmukho vāpyudaṅmukhaḥ || siṃhaḥ prasenamavadhītsiṃho jāmbavatā hataḥ | sukumāraka mārodīstava hyeṣa syamantakaḥ || iti | varadacaturthītvaṃ cāsyā vivṛtaṃ tatraivasurāsurānāplavato gaṇeśaṃ bhaktipūrvakam | tasyāṃ prādādvaraṃ yasmāttasmādvaracaturthikā || iti | māghaśuklacaturthī tilacaturthī | taduktaṃ kāśīkhaṇḍe— māghaśuklacaturthyā tu naktavrataparāyaṇāḥ | ye tvāṃ ḍhuṇḍhe'rcayiṣyanti te'rcyaḥ syurasuradruhām || vidhāya vārṣikīṃ yātrāṃ caturthī prāpya tāpasīm | śuklāṃstilānguḍairbaddhvā prāśnīyāllaḍḍukānnratī || tāpasīṃ māghīm | atra naktagrahaṇātpradoṣavyāpinī grāhyeti dik
Linked texts (8)
- Pratāpārka — Viśveśvarabhaṭṭa 1766, Sanskrit
- Gadādharapaddhati — Gadādhara Rājaguru 1725, Sanskrit
- Kālasāra — Nārāyaṇa Jyotirvit, Sanskrit
- Kālasāra — Gadādhara (Pāraskara commentator), Sanskrit
- Kālamayūkha — Nīlakaṇṭha Dīkṣita, Sanskrit
- Tithyarka — Divākarabhaṭṭa 1658, Sanskrit
- Dharmapradīpa (Bhairavadatta Dvivedin) — Bhairavadatta Dvivedin, Sanskrit
- Dharmapradīpa — Bhoja, Sanskrit