Prataparka 11.p112

11.p112

rajasvalābhirapyetadvratamanuṣṭheyameva | prārabdhadīrghatapasāmiti sāmānyataḥ satyavratokteḥ–"saṃpravṛtte'pi rajasi na tyājyaṃ dvādaśīvratam”iti viśeṣato'piṛṣyaśṛṃ goktaḥ– "snātvā bhartu ścaturthe'hni śuddhā syātparicāraṇe | paṃcame'hni viśuddhā syāddaive pitrye ca karmaṇi ||” iti śruteḥ | paṃcame'hani śuddhayā'tikrāntapūjādānādikamapi kāryamiti mādhavaḥ | etacca pūrvavatkāmyaviṣayam | atha pāraṇādinakṛtyamāha kātyāyanaḥ – prātaḥ snātvā hariṃ pūjya upavāsaṃ samarpayet | pāraṇāṃ tu tataḥ kuryādyathāsambhavamāgataḥ ||” iti | yathāsaṃbhavatvaṃ ca brāhmaṇabhojanaṃ ^1bandhusāhityeṣu | tathā ca bṛhannāradīye– "brāhmaṇāṃnbhojayecchaktyā dadyādvai dakṣiṇāṃ tathā | tataḥ svabaṃdhubhiḥ sādhaṃ nārāyaṇaparāyaṇaḥ || kṛtapaṃcamahāyajñaḥ svayaṃ bhuṃjīta vāgyataḥ |" iti | yadā tu dvādaśī pāraṇāmātraparyāptā, tadā rātriśeṣe snānādikaṃ sarvaṃ karma kṛtvā dvādaśīmadhye pāraṇaṃ kāryam | na tu trayodaśyāṃ, tadukta nāradīye– "bhavedyadā trayodaśyāṃ dvādaśyāstu kalādvayam | dvādaśadvādaśīrhanti trayodaśyāṃ tu pāraṇam || kalādvayaṃ traya vāpi dvādaśīṃ na tyatikramet | pāraṇe maraṇe nṛṇāṃ tithistātkālikī smṛtā ||” iti | nanu dvādaśyatikrame'pi nāsti doṣaḥ | sā tithiḥ sakalā jñeyā' iti vacanena sākalyābhidhānāditivanmaivaṃ sākalyasya snānādiviṣayatvādbhāvayaśeṣe snānadānajapādiṣvityabhidhānāt | pāraṇe tu na sākalyavacanaṃ pravartate | tithistātkālikī jñeyetivacanāt alpadvādaśye yadā pāraṇaṃ tadā tataḥ prāgevaḥ sarvā kriyāḥ karttavyā' | tathā ca nāradīye– "alpāyāmatha viprendra ! dvādaśyāmaruṇodaye | snānācainakriyāḥ kāryā japahomādi saṃyutāḥ ||” iti | padmapurāṇe'pi– "yadā bhavedatīvālpā dvādaśī pāraṇādine | uṣaḥkāle dvayaṃ kuryātprātarmadhyāhnikaṃ tadā ||”