Pramāṇa · Search · About · API

Nirnayasindhu 14.2-7.1

Nirṇayasindhu 14.2-7.1

Language
Sanskrit

14.2-7.1

etannityamapi pṛthavīcandrodaye viṣṇudharme-'prauṣṭhapadyāmatītāyāṃ tathā kṛṣṇatrayodaśī' ityuktvā || “etāṃstu śrāddhakālānvai nityānāha prajāpatiḥ | śrāddhameteṣvakurvāṇo narakaṃ pratipadyate” ityukteḥ || etaccāvibhaktairapi pṛthakkāryam || tathā ca
hemādrau-“vibhaktā vāvibhaktā vā kuryuḥ śrāddhaṃ pṛthak sutāḥ | maghāsu ca tato'nyatra
nādhikāraḥ pṛthagviṃnā” iti
tatra gajacchāyānirṇayaḥ
aparārke vāyavīye- "haṃse hastasthite yā tu maghāyuktā trayodaśī | tithivaivasvatī nāma
sā chāyā kuñjarasya tu ||" atra ca | "api naḥ sa kule bhūyādyo no dadyāttrayodaśīm | pāyasaṃ madhusarpirbhyāṃ prākchāye kuñjarasya ca" | iti viṣṇumanuvacane || kevalatrayodaśīśrutermaghāguṇa iti kalpataruḥ || śūlapāṇistu-kevalavākyānāmarthavādatvādvidhau
ca maghāyogaśrutervidhilāghavāt viśiṣṭameva nimittamityāha
vastutastu- "madhumāṃsaiśca śākaiśca payasā pāyasena ca | eṣa nā dāsyati śrāddhaṃ varṣāsu ca
maghāsu ca " iti || vasiṣṭhavacane kevalamaghāśrutervinigamakābhāvādubhayaṃ bhinnanimittam
pūrvoktavacanācca yogādhikye phalādhikyam || ata eva yājñavalkyaḥ- 'tathā varṣātrayodaśyāṃ maghāsu ca viśeṣataḥ' iti || trayodaśīśrāddhaṃ nityam | anyatkāmyam | atra trayodaśyāṃ bahuputrā yuvamāriṇastu bhavaṃtītyāpastaṃbokteryuvamāritvamapatyadoṣaṃ sahiṣṇorapatyamātrārthinaḥ smṛtyantaroktadhanārthino vādhikāra iti kalpataruḥ || apatyaniṃdayā tadarthināṃ
nādhikārāt | 'phalāntarakāmasyaivādhikāraḥ' iti halāyudhaḥ| etatpiṇḍarahitaṃ kāryam