Nirnayasindhu 2.p3.20
Nirṇayasindhu 2.p3.20
- Language
- Sanskrit
2.p3.20
sahasrabhojanādāvapi | virūpaikaśeṣasya pramāṇāntaraṃ vinā'yuktatvāt || ata eva-dvayoryajamānayoḥ pratipadaṃ 'kuryāt bahubhyo yajamānebhyaḥ' ityādau virūpaikaśeṣādyogāt patnyabhiprāyaṃ dvitvaṃ bahutvaṃ vā na saṃbhavatītyuktamācāryaiḥ | pārthasārathinā ca
etenaikasya brāhmaṇasyāvṛttyā bhojanaṃ parāstaṃ bahutvasyaikapadaśrutyā brāhmaṇānvitatvena
bhojanānvayābhāvādityanyatra vistaraḥ || śūdrasya tu pratiṣṭhādivadvipadvārā vyāhṛtihoma
iti vardhamānaḥ || vratamūrtayo vratadevatāpratimāḥ || pratimāsvarūpaṃ ca madanaratne bhaviṣye"anuktadravyatatsaṅkhya | devatāpratimā nṛpa | sauvarṇī rājatī tāmrī vṛkṣajā mārttitī
tathā || citrajā piṣṭalekhotthā nijavittānurūpataḥ | āmāṣātpalaparyantaṃ karttavyā
śāṭhyavivarjitaiḥ || " tatraiva brāhme-"ājyaṃ dravyamanādeśe juhotiṣu vidhīyate | mantrasya
devatāyāśca prajāpatiriti sthitiḥ || " mantrānuktau samastavyāhṛtirūpo mantraḥ prajāpatiśca devateti kalpataruḥ | vardhamānadhṛtadevīpurāṇe- "homo grahādipūjāyāṃ śatamaṣṭādhikaṃ
bhavet | aṣṭāviṃśatiraṣṭau vā yathāśakti vidhīyate || " madanaratne - 'anuktasaṃkhyā yatra
syācchatamaṣṭottaraṃ śatam ' vardhamānadhṛtavṛddhaśātātapaḥ- "upavāsaṃ dvijaḥ kṛtvā tato brāhmaṇabhojanam | kuryāttenāsya saguṇa upavāso'bhijāyate || "
vratodyāpane viśeṣaḥ
vratodyāpanānuktau pṛthvīcandrodaye nandipurāṇe- "kuryādudyāpanaṃ tasya samāptau yadudīritam
udyāpanaṃ vinā yattu tadvrataṃ niṣphalaṃ bhavet || yadi codyāpanaṃ noktaṃ vratānuguṇataścaret