Nirnayasindhu 73.p1.15
Nirṇayasindhu 73.p1.15
- Language
- Sanskrit
73.p1.15
saṃbhojya vatsarānte haimaṃ nāgaṃ gāṃ ca dattvā nārāyaṇavaliṃ kuryāt || etanmūlaṃ tu
hemādrau jñeyam
baudhāyanasūtre sarpamṛtānāṃ 'namostu sarpebhyaḥ' iti tisra āhutīrhutvā, udake mṛtānāṃ
'samudrāya vayunāya hutveti' kriyāṃ kuryāditi śeṣaḥ || vyāsaḥ || "sauvarṇabhāraniṣpanna
nāgaṃ kṛtvā tathaiva gām | vyāsāya dattvā vidhivatpiturānṛṇyamāpnuvān || hemādrau
bhaviṣye- "pañcamyāṃ pannagaṃ haimaṃ svarṇenaikena kārayet | kṣīrājyapātramadhyasthaṃ pūjya viprāya
dāpayet || prāyaścittamidaṃ proktaṃ nāgadaṣṭasya śaṃbhunā" iti
aparārke smṛtyantarepi- "tadaiva śuddhyati preto nārāyaṇabalau kṛte | yo dadāti kriyāpiṇḍaṃ tasmai pretāya vai sutaḥ || tasyaivāśaucamuddiṣṭaṃ tryahameva na saṃśayaḥ | viṣṇuśrāddhasamāptau tu trayodaśyāṃ dinatrayam || āśaucaṃ piṇḍadaḥ kuryānna tu tadbandhugotrajāḥ | yasya vai
mṛtyukāle tu vyucchinnā saṃtatirbhavet || sa vasennarake nityaṃ paṅkamagnaḥ karī yathā" ityupakramya- 'baliṃ nārāyaṇaṃ kuryāttasyoddeśena bhaktimān' iti gāruḍāktaraputrasyāpi
patnyādyaiḥ kārya ityuktaṃ devayājñikena
atha vidhānādāśaucābhāvaḥ
yathā yatiyuddhamṛtādiṣu-“trayāṇāmāśramāṇāṃ ca kuryāddāhādikāḥ kriyāḥ | yateḥ kiṃcinna
kartavyaṃ nacānyeṣāṃ karoti saḥ" iti brāhmāt || uśanāḥ-“ekoddiṣṭaṃ na kurvīta yatīnāṃ
caiva sarvadā | ahanyekādaśe prāpte pārvaṇaṃ tu vidhīyate || sapiṇḍīkaraṇaṃ teṣāṃ na kartavyaṃ
sutādibhiḥ | tridaṇḍagrahaṇādeva pretatvaṃ naiva jāyate ||”
bhikṣupretasaṃskāraḥ
atha tatsaṃskāraṃ vakṣyāmaḥ || dattātreyaḥ-“ekoddiṣṭaṃ jalaṃ piṇḍamāśaucaṃ pretasatkriyā | na