Nirnayasindhu 73.p13.1
Nirṇayasindhu 73.p13.1
- Language
- Sanskrit
73.p13.1
atha māsikāni || tāni ca kṛtvaiva sapiṇḍanaṃ kāryam || tathā gobhilalaugākṣī
“śrāddhāni ṣoḍaśādattvā naiva kuryātsapiṇḍanam | śrāddhāni ṣoḍaśāpādya vidadhīta
sapiṇḍanam |” tāni tvāha jātūkarṇyaḥ- “dvādaśa pratimāsyāni ādyaṃ ṣāṇmāsikaṃ
tathā | traipakṣikābdhike ceti śrāddhānyetāni ṣoḍaśa ||” ādyaṣāṇmāsikābdikaśabdā ūnamāsikonaṣaṣṭhonābdikaparāḥ
hemādrau tu sapiṇḍīkaraṇaṃ caiva ityetat 'śrāddhaṣoḍaśam' ityuttarārddhe pāṭhaḥ-tadā ādyamūnamāsikaṃ dvādaśāhe, ṣāṇmāsikam ūnaṣaṣṭhonābdike ityarthaḥ || kātyāyanastvanyathāha
“dvādaśa pratimāsyāni ādyaṃ ṣaṇmāsike tathā | sapiṇḍīkaraṇaṃ caiva ityetacchrāddhaṣoḍaśam || ekāhena tu ṣaṇmāsā yadā syurapi vā tribhiḥ | nyūnāḥ saṃvatsarāścaiva syātāṃ
ṣaṇmāsike tadā ||” dvivacanādūnaṣaṣṭhonābdike ityarthamāha pṛthvīcandraḥ
vyāsastvanyathāha “dvādaśāhe tripakṣe ca ṣaṇmāse māsikābdike || śrāddhāni ṣoḍaśaitāni
saṃsmṛtāni manīṣibhiḥ ||” dvādaśāhapadamūnamāsikaparaṃ tasya dvādaśāhepyukteriti kālādarśaḥ | madanaratne brāhme tvanyathoktam “nṛṇāṃ tu tyaktadehānāṃ śrāddhāḥ ṣoḍaśa sarvadā
caturthe pañcame caiva navamaikādaśe tathā || tato dvādaśabhirmāsaiḥ śrāddhā dvādaśa saṃkhyayā”
iti || caturthādīni dināni
bhaviṣyetvanyathoktam || “asthisaṃcayanaṃ śrāddhaṃ tripakṣe māsikāni tu | riktayośca tathā
tithyoḥ pretaśrāddhāni ṣoḍaśa” iti || riktayostithyoriti nyūnaṣaṣṭhonābdikaparamiti
hemādriḥ || atra deśakulaśākhābhedādvyavastheti sarvānabandhāḥ || gālavaḥ-“ūnaṣāṇmāsikaṃ ṣaṣṭhe māse vā nyūnamāsikam | traipakṣikaṃ tripakṣe syādūnābdaṃ dvādaśe tathā ||”
Linked texts (2)
- Jātūkarṇyasmṛti (fragments) — Sanskrit
- Gālavasmṛti (fragments) — Sanskrit