Nirnayasindhu 73.p13.5
Nirṇayasindhu 73.p13.5
- Language
- Sanskrit
73.p13.5
svakāle kāryāṇi || “yasya saṃvatsarādarvāk sapiṇḍīkaraṇaṃ kṛtam | māsikaṃ codakumbhaṃ ca
deyaṃ tasyāpi vatsaram ||” iti madanaratne āṅgirasokteḥ || nacedaṃ māsikānāmapakarṣaṃ kiṃtu
sapiṇḍanordhvaṃ svakālenuṣṭhānameveti vācyam || 'śrāddhāni ṣoḍaśādattvā natu kuryātsapiṇḍatām' iti virodhāt || “yasya saṃvatsarādarvāgvihitā tu sapiṇḍatā | vidhivattāni kurvīta
punaḥ śrāddhāni ṣoḍaśa ||” iti mādhavīye gobhilokteśca | “arvāksaṃvatsarādyasya sapiṇḍīkaraṇaṃ kṛtam | ṣoḍaśānāṃ dvirāvṛttiṃ kuryādityāha gautamaḥ” iti tatraiva gālavokteḥ
ṣoḍaśatvaṃ caikādaśāhātsapiṇḍanapakṣe||tatrādyamāsikasya kālasattvādanyapakṣeṣu yathāsaṃbhavaṃ jñeyam
yattu dīpikāyām-‘anumāsikāni tu carettānyeva sāpiṇḍyataḥ paścāt' || dvādaśetyukterūnānāṃ
na punaḥ kṛtirityuktaṃ tadetadvirodhāccintyam || yattu gauḍāḥ- 'sapiṇḍīkaraṇāntā tu jñeyā pretakriyā
budhaiḥ' iti śātātapoktermāsikānāṃ pretatvavimokṣārthatvātsapiṇḍanāpakarṣe tadantanẏāyena taiṣāmapakarṣānnamāsikānāṃ na punaḥ kṛtiḥ | yattu 'māsikaṃ codakumbhaṃ ca' iti laugākṣyādivacanaṃ,
tannirmūlam | samūlatvepi dārśaparaṃ cetyāhuḥ || te uktavakṣyamāṇavaconibandhavirodhānmūrkhā
ityupeśyāḥ
yattu mitākṣarāyāṃ sapiṇḍanordhvaṃ svakāle eva kāryāṇi apakarṣastvanukalpa ityuktam, tadapi
pūrvavirodhāccintyam || tena vṛddhiṃ vināpakarṣe punaḥ kṛtiḥ | ' arvāksaṃvatsarādyasya sapiṇḍīkaraṇaṃ bhavet || pretatvamiha tasyāpi jñeyaṃ saṃvatsaraṃ nṛpa' ityagnipurāṇāt || vṛddhinimittāpakarṣe
tvastyeva tannivṛttiḥ | anyathā vṛddhāvasaṃbhavāditi śūlapāṇiḥ
Linked texts (1)
- Śuddhikaumudī (Govindānanda Kavikaṅkaṇācārya) — Govindānanda Kavikaṅkaṇācārya 1510, Sanskrit