Viramitrodaya 225
Vīramitrodaya 225
- Language
- Sanskrit
225
}
pretadehaṃ parityajya bhogadehaṃ prapadyate //
iti /
agnipurāṇe 'pi--
arvāk saṃvatsarādyasya sapiṇḍīkaraṇaṃ bhavet /
pretatvamapi tasyāpi jñeyaṃ saṃvatsaraṃ nṛpa! //
iti /
ataḥ pūrvaṃ kṛte 'pi sapiṇḍane vatsarānta eva pretatvanivṛtteḥ kathamasya praśastatbamiticet, ṣoḍaśaśrāddhānyakṛtvā kṛte sapiṇḍane na pitṛtvaprāptirityetatparamidaṃ vacanadvayam /
śrāddhāni ṣoḍaśādattvā naiva kuryātsipaṇḍanam /
ityanenakavākyatvāt /
asmādeva vacanātṣe ḍaśaśrāddhānyapakraṣṭavyānītyapyuktaṃ bhavati /
kathamanyathā ṣīḍaśaśrāddhānāmapakarṣābhāve tatsācyapretatvanivṛtterabhāvena kṛtaṃ sapiṇḍīkaraṇaśrāddhamapyarthavatsyāt /
nanu ṣoḍaśaśrāddhānyapakṛṣya kṛte sapiṇḍana pretatvanivṛtterjātatvātpunarmāsikodakumbhaśrāddhaṃ na syāt /
satyam /
yadi--
yasya saṃvatsarādarvāk sapiṇḍīkaraṇaṃ bhavet /
māsikaṃ codakumbhaṃ ca deyaṃ tasyāpi vatsaram //
itilaugākṣivacanaṃ na syāt /
tasmādvacanādeva punarāvṛttiriti /
kecittu vṛddhinimittaṃ vināpakṛṣṭe sapiṇḍane saṃvatsarānta eva pretatvanivṛttiḥ /
vṛddhinimittaṃ tvapakarṣaṇe sapiṇḍanottaramevāvyavadhānena pretatvanivṛttiḥ /
ata eva"arvāksaṃvatsarādvṛddhau"ityanena sapiṇḍanāpakarṣamabhidhā yāha--
śāttātapaḥ:
na pṛthakpiṇḍadānaṃ ca tasmādūrdhvaṃ vidhīyate /
pretānāmiha sarveṣāṃ ye mantraiśca niyojitāḥ //
pretatvācceha nistīrṇāḥ prāptā pitṛgaṇaṃ tu te //
iti /
yadi vāśavatyā gauṇekāle 'nuṣṭhāna daivāttaduttaraṃ vṛddhyādyāpadyeta tadā vṛddhikālaṃ prāpya pretatvaparihāro bhavati tasya vatsarāntakālatulyatvāditi vadanti /
atredaṃ pratibhāti /
kathamasya vatsarāntakālatulyatvamiti /
yadi cāhitāgnerdvādaśāhasyeva mukhyatvena pretatvanivṛttiphalakasya sapiṇḍanasyātra vihitatvāditi, tadā vihitatvaṃ gauṇasyāpyastyeva /
mukhyakālaśca na svarūpeṇa prayojakaḥ anyathā vatsarānte sapiṇḍanābhāve 'pi pretatvanivṛttiḥ syādeva tasmānmakhyakāle 'nuṣṭhitameva sapiṇḍanaṃ pretatvanivartakaṃ vācyam /
evaṃ sati vihitasyānarthakatvānupapattyā vihitakāle 'nuṣṭhitameva pretatvanivartakamityastu kṛtaṃ mukhyatvenota /
{