Tirthaprakasha 4.p202.6

4.p202.6

ye tu jābālaśrutau sannyāsināṃ maraṇaprakārāḥ-“ayaṃ vidhiḥ parivrājināṃ vīrādhvāne'nāśake'pāṃ praveśe'gnipraveśe mahāprasthāne”ityādinoktāḥ te'pi mahārogādiviṣayā eva | niṣkāmatvamātraṃ viśeṣaḥ | yattu yājñavalkyeanaśanāgnipraveśajalaprapatanogramī | ityādinā sannyāsināmanaśanādyugrapastāpasatvena ninditaḥ tat dhyānādirūpasvadharmānuṣṭhāne sambhavatyapi kṛtakṛtyābhimānādinimittakadehatyāgādiviṣayamiti | ‘sarvajantuṣu’ityanena paśvādīnāṃ, ‘sarvavarṇeṣu’ityanena brāhmaṇādīnāmadhikāro darśitaḥ | ‘sarvadā’ityanenāśramaniyamo 'ntyādiniyamaśca nirasta iti | dharmārjanāsamarthasyāpi dehatyāga uktaḥyadā'sau niyame'kalpo jarayā jātavepathuḥ | ātmanyagnīn samāropya sacitto'gnīn samāviśet || ityādinā | evaṃ rogapāpādyabhāve'pi dharmārjanasamarthasyāpi yogapravṛttasyāriṣṭādinā''sannamaraṇajñāne svayaṃdehatyāgaprakārāḥ śivapurāṇe vāyusaṃhitāyāmuktāḥ | yastvāsannāṃ mṛtiṃ budhyodṛṣṭvā'riṣṭaṃ ca bhūriśaḥ | sa yogārambhanirataḥ śivakṣetraṃ samāśrayet || sa tatra nivasanneva yadi dhīramanā naraḥ | prāṇān vināpi rogādyaiḥ svayameva parityajet || kṛtvāpyanaśanaṃ vaidhaṃ hutvā vāṅgaṃ śivānale | kṣiptvā vā śivatīrtheṣu svadehamanagāhanāt || śivaśāstroktavidhivat prāṇān yastu parityajet | sadya eva vimucyeta nātra kāryyā vicāraṇā || iti | tataśca yathākālamaraṇādapi śivakṣetravāsināṃ muktimuktvā uktamtathāpi maraṇaṃ śastamuśantyanaśanādibhiḥ | śāstraṃ viśrambhadhīreṇa manasā kriyate yataḥ || eteṣvanyatamopāyaṃ kathamapyavalambya ca | ṣaḍabdasiddhiṃ vidhivat prāpto vā mriyate yadi ||