Kamasutra 6.16.1
Jayamaṅgalā 6.16.1
- Language
- Sanskrit
6.16.1
gītamityādi | 1 gītaravādya3nṛtyā4lekhyaśrāni catvāri prāyaḥ svaśāstravihitaprapañcāni tathā'pi saṃkṣepataḥ kathyante - ‘svaragaṃ padagaṃ caiva tathā layagameva ca | ceto'vadhānagaṃ caiva geyaṃ jñeyaṃ caturvidham || ghanaṃ ca vitataṃ vādyaṃ tataṃ suṣirameva ca | kāṃsyapuṣkaratantrībhirveṇunā ca yathākramam || karaṇānyaṅgahārāśca vibhāvo bhāva eva ca | anubhāvo rasāśceti saṃkṣepānnṛtyasaṅgrahaḥ' || tad dvividham-nāṭyamanāṭyaṃ ceti, tathoktam'svarge vā martyaloke vā pātāle vā nivāsinām | kṛtānukaraṇaṃ nāṭyamanāṭyaṃ nartakāśritamiti' || tantrāntare tu nṛtyabhedajñāpanātham̐meva pṛthaṅ nāṭyakalokteti vijñeyam | ālekhyamiti | 'rūpabhedāḥ pramāṇāni bhāvalāvaṇyayojanam | sādṛśyaṃ varṇikā bhaṅga iti citraṃ ṣaḍaṅgamiti ||' etāni parānurāgajananānyātmavinodārthāni ca | 5 viśeṣakacchedyamiti | viśeṣakastilako yo lalāṭe dīyate, tasya bhūrjādipatramayasyānekaprakāraṃ chedanameva cchedyam, patracchedyamiti vaktavyam, vakṣyati ca- ‘patracchedyāni nānā'bhiprāyākṛtīni preṣayed' iti; satyam ? viśeṣakagrahaṇamādarārtham, vilāsinīnāmatipriyatvāt | 6 taṇḍulakusumavalivikārāiti | akhaṇḍataṇḍulairnānāvarṇaiḥ sarasvatībhavane kāmadevabhavane vā maṇikuṭṭimeṣu bhaktivikārāḥ, tathā kusumairnānāvarṇairgrathitaiḥ śivaliṅgādipūjā'rthaṃbhaktivikārāḥ, atra grathanam mālyagrathana evāntarbhūtam | bhaktiviśeṣeṇādhasthāpanaṃ kalā'ntaram | 7 puṣpāstaraṇamiti | yannānāvarṇaiḥ puṣpaiḥ sūcīvānādibaddhairabhyasyate taddevavāsagṛhaupasthānamaṇḍapādiṣu; tasya puṣpaśayanamityaparā saṃjñā | 8 daśanavasanāṅgarāga iti |
Linked texts (1)
- Kāmasūtra — Vātsyāyana Mallanāga, Sanskrit