Kamasutra 9.68
Jayamaṅgalā 9.68
- Language
- Sanskrit
9.68
śīghramadhyaciravegā(1)ṇāṃ mandamadhyacaṇḍavegānāmanyatamasya prakṛtisthasya prathamarate svabhedāpekṣayā śīghravegatā caṇḍavegatā ca draṣṭavyā, tadānīṃ pravṛddhatvādbhāgaścaṇḍāyamāno drutaṃ praśāmyati, tadyathā-ciracaṇḍavegasya prathamarate madhyavegatā caṇḍataravegatā ca kālabhāvābhyām, madhyamadhyavegasya śīghravegatā caṇḍavegatā ca, śīghramandavegasya śīghrataravegatā madhyavegatā ca, śīghramadhyavegasya śīghrataravegatā caṇḍavegatā ca, śīghracaṇḍavegasya śīghrataravegatā caṇḍataravegatā ca, madhyamandavegasya śīghravegatā madhyavegatā ca, madhyacaṇḍavegasya śīghravegatā caṇḍataravegatā ca, ciramandavegasya madhyavegatā, ciramadhyavegasya madhyavegatā caṇḍavegatā, ceti(2) nava prathamarate saṃkrāntiratāni, tadviparītamuttareṣviti, prathamarate yaduktaṃ tasya viparītaṃ dvitīyādiṣu rateṣvityarthaḥ, tatra kāmasyaikaguṇatvātpuruṣasya praśāntarāgatvād dvitīye rate prakṛtisthaiva bhāvakālāntarasaṃkrāntiḥ, yoṣitaḥ punaretadeva viparītamiti | atrāpi prakṛtisthāyāḥ prathamarate svabhedāpekṣayā ciravegatā mandavegatā ca draṣṭavyā, tasyā aṣṭaguṇo'pi rāgo nisargādeva prathamaratena saṃdhukṣyate, tataśca tadānīṃ mandāyamānaścireṇa-
praśāmyati, tadyathā—ciracaṇḍavegāyāḥ prakṛtisthāyāścirataravegatā madhyavegatā ca kālabhāvābhyām, madhyamadhyavegāyāściravegatā mandavegatā ca, śīghramandavegāyā madhyavegatā mandataravegatā ca, ityevaṃ śeṣāsvapi ṣaṭ (1)su yojyam, tadviparītamuttareṣu dvitīye rate prakṛtisthaivaṃ saṃ krāntiḥ, tataḥ śanaiḥ śanaiḥ saṃdhukṣaṇātpravardhamānarāgavegayoḥ svabhedāpekṣayā tṛtīyādirateṣu śīghrataratamavegatā''dayaścaṇḍataratamavegatā''dayaśca dharmāḥ yāvacchukradhātukṣaya iti strīpuṃsayostulye dhātukṣaye viśeṣaḥ |
yatpuruṣasyādau dhātārekaguṇatvād; yoṣitaśca paścādaṣṭaguṇatvāttadāha -
Linked texts (1)
- Kāmasūtra — Vātsyāyana Mallanāga, Sanskrit