Ashtamaskandha 14
Aṣṭamaskandha 14
- Language
- Sanskrit
Contents
- 14.46 — 1 part
14.1
aṣṭamo'dhyāyaḥ
śrīśuka uvāca
pītegare vṛṣāṅkena prītāste'maradānavāḥ
mamanthustarasāmbudhiṃ havirdhānī tato'bhavat
14.2
tāmagnihotriṇṛṣayo jagṛhurbrahmavādinaḥ
yajñasya devayānasya medhyāya haviṣe nṛpa
14.3
tata uccaiḥśravā nāma hayo'bhūccandrapāṇḍuraḥ
tasmin baliḥ spṛhāñcakre nendra īśvaraśikṣayā
14.4
tata airāvato nāma vāraṇendro vinirgataḥ
dantaiścaturbhiḥ śvetādrerharan śṛṅkhavato mahiman
14.5
kaustubhākhyamabhūdratnaṃ padmarāgo mahodadheḥ
tasmin hariḥ spṛhāñcakre vakṣo'laṅkaraṇe maṇau
14.6
tato'bhavatpārijātaḥ suralokavibhūṣaṇaḥ
pūrayatyarthino yo'rthaiḥ śaśvadbhuvi yathā bhavān
14.7
tataścāpsaraso jātā niṣkagrīvāssuvāsasaḥ
ramaṇya svargiṇāṃ valgu gatilīlāvalokanaiḥ
14.8
tataścāvirabhūtsākṣācchrīramā bhagavatparā
rañjayantī diśaḥ kāntyā vidyutsaudāmanī yathā
14.9
tasyāṃ cakruḥ spṛhāṃ sarve sasurāsuramānavāḥ
rūpaudāryavayovarṇa mahimākṣiptacetasaḥ
14.10
tasyā āsanamāninye mahendro mahadadbhutam
mūrtimantyassaricchreṣṭhā hemakumbhe rjalaṃ śuci
14.11
ābhiṣecanikā bhūmiraharat sakalauṣadhīḥ
gāvaḥ pañca pavitrāṇi vasanto madhumādhavau
14.12
ṛṣayaḥ kalpayāñcakrurabhiṣekaṃ yathāvidhi
jagurbhadrāṇi gandharvā naṭyaśca̍ nanṛturjaguḥ
14.13
mṛdaṅgapaṇavamurajānakagomukhām
vyanādayañchaṅkhaveṇu vīṇāstumulanissvanān
14.14
tato'bhiṣiṣicurdevīṃ śriyaṃ padmakarāṃ satīm
diggajāḥ pūrṇakalaśaiḥ sūktarvākairdvijeritaiḥ
14.15
samudraḥ pītakośeyavāsasī samupāharat
varuṇaḥ srajaṃ vaijayantīṃ madhunā mattaṣaṭpadām
14.16
bhūṣaṇāni vicitrāṇi viśvakarmā prajāpatiḥ
hāraṃ sarasvatī padmamajo nāgāśca kuṇḍale
14.17
tataḥ kṛta svastyayanotpalasrajaṃ nadad dvirephāṃ parigṛhya pāṇinā
babhāla vaktraṃ sukapolakuṇḍalaṃ savrīḍahāsaṃ dadhatī suśobhanam
14.18
stanadvayaṃ cārukṛśodarī samaṃ nirantaraṃ candanakuṅkumokṣitam
itastato nūpuravalguśiñjitaiḥ visarpatī hemalateva sā babhau
14.19
vilokayantī niravadyamātmanaḥ padaṃ dhruvaṃ cā'vyabhicārisadguṇam
gandharvayakṣāsurasiddhacāraṇa traiviṣṭapeyādiṣu nā'nvavindata
14.20
nūnaṃ tapo yasya na manyu nirjayo jñānaṃ kvacitsaṅga na saṅgavarjitam
kaścinmahāstasya na kāmanirjayaḥ sa īśvaraḥ kiṃ parato vyapāśrayaḥ
14.21
dharmaḥ kvacitsya na bhūta sauhṛdaṃ tyāgaḥ kvacitsya na muktikāraṇam
vīryaṃ na puṃso'styajaveganiṣkṛtaṃ na hi dvitīyo guṇasaṅgavarjitaḥ
14.22
kvaciccirāyurnahi śīlamaṅgalaṃ kvacittadapyasti na vedya māyūṣaḥ
yatrobhayaṃ kutra ca so'pyamaṅgalaḥ sumaṅgalaḥ kaścana kāṅkṣate hi mām
14.23
śrīśuka uvāca
evaṃ vimṛśyāvyabhicāri sadguṇaiḥ varaṃ nijairaśrayato'guṇāśrayam
vavre varaṃ sarvaguṇe rapekṣitaṃ ramā mukundaṃ nirapekṣamīpsitam
14.24
tasyāṃ sa deśa uśatīṃ navakañjamālāṃ mādyanmadhuvratavarūthagiropadhuṣṭām
tasyo nidhāya nikaṭe taduraḥ svadhāma savrīḍahāsavikasannayanena yātā
14.25
tasyāḥ śriya strijagato janako jananyā vakṣo nivāsa makarotparamaṃ vibhūteḥ
śrīḥ svāḥ prajāḥ sakaruṇena nirīkṣaṇena yatra sthaitadyata sādhipatīṃ striolokān
14.26
śaṅkhatūryamṛdaṅgānāṃ vāditrāṇāṃ ca nissvanaḥ
devānugānāṃ strīṇāṃ nṛtyatāṃ gāyatāmabhūt
14.27
brahmarudrāṅgiromukhyāḥ sarve viśvasṛjo vibhum
īḍire'vitathairmantrai stalliṅgaiḥ puṣpavarṣiṇaḥ
14.28
śriyā vilokitā devāḥ saprajāpatayaḥ prajāḥ
śīlādiguṇasampannā lebhire nirvṛtiṃ parām
14.29
nissattvā lolupā rājan nirudyogā haṃtatviṣaḥ
yadā copekṣitā lakṣmyā babhūvu daityadānavāḥ
14.30
athā''sī dvāruṇī devī kanyā kamalalocanā
asurā jagṛhustāṃ vai hareranumatena te
14.31
athodadhermathyamānāt kāśyapairamṛtādhibhiḥ
udatiṣṭhanmahārāja puruṣaḥ paramādbhūtaḥ
14.32
dīrghapīvaradordaṇḍaḥ kambugrīvo'ruṇekṣaṇaḥ
śyāmalastaruṇassragvī sarvābharaṇabhūṣitaḥ
14.33
pītavāsā mahoraskaḥ sumṛṣṭamaṇikuṇḍalaḥ
snigdhakuñcita keśānta ssubhaga ssiṃhavikramaḥ
14.34
amṛtāpūrṇakalaśaṃ bibhradvalayabhūṣitaḥ
sa vai bhagavataḥ sākṣādviṣṇoraṃśāṃśasambhavaḥ
14.35
dhanvantaririti khyātaḥ āyurvedadṛgijyabhāk
tamālokyā'surāssarve kalaśañcā'mṛtābhṛtam
14.36
lipsantaḥ sarvavastūni kalaśaṃ tarasā''haran
nīyamānesuraistasmin kalaśe'mṛtabhājane
14.37
viṣaṇṇamanaso devāḥ hariṃ śaraṇamabhyayuḥ
iti taddenyamālokya bhagavānbhṛtyakāmakṛt
mā khidyatāmamṛtārthaṃ vaḥ sādhayiṣye svamāyayā
ityuktvā sāntvayan devān tatrevā'ntardadhe hariḥ
14.38
mithaḥ kaligbhūtteṣāṃ tadarthe tarṣacetasām
ahaṃ pūrvaṃ mahaṃ pūrvaṃ na tvaṃ na tvamiti prabho
14.39
devāḥ svaṃ bhāgamarhanti ye tulyāyāsahetavaḥ
satrayāga iṃva hyasminneṣa dharmaḥ sanātanaḥ
14.40
iti svāmpratyaṣedhanvaṃ daiteyā jātamatsarāḥ
durbalāḥ prabalān rājan gṛhītakalaśānmuhuḥ
14.40-2
itītthaṃ he rājan ! svān gṛhītakalaśān prabalān daityān durbalā daiteyā jātamatsarāssanto muhurmuhuḥ
pratyaṣedhan nyavārayan
14.41
etasminnantare viṣṇuḥ sarvopāyavidīśvaraḥ
yoṣidrūpamanirdeśyaṃ dadhāra paramādbhutam
14.42
prekṣaṇīyotpalaśyāmaṃ sarvāvayavasundaram
samānakarṇābharaṇaṃ sukapolònnasā''nanam
14.43
navayauvananirvṛttastanabhārakṛśodaram
mudāmodānuraktāli jhaṅkārodvigralocanam
14.44
bibhrat svakeśabhāreṇa mālāmutphullamallikām
sugrīvakaṇṭhābharaṇaṃ subhujāṅgadabhūṣitam
14.45
virajā̍mbara saṃvītaṃ nitambaṃ dvīpaśobhayā
kāñcyā pra̍vilasadvalgu calaccaraṇanūpuram
14.46
savrīḍasmitavikṣipta bhrūvilāsāvalokanaiḥ
daityayūthapacetassu kāmamuddīpayanmuhuḥ
14.46.p1
iti śrīmadbhāgavate mahāpurāṇe śrīvaiyāsikyāṃ aṣṭādaśasāhasryāṃ śrīhayagrīvabrahmavidyāyāṃ pāramahaṃsyāṃ saṃhitāyāṃ aṣṭamaskandhe bhagavanmāyopalabdhanaṃ nāma aṣṭamo'dhyāyaḥ
Linked texts (9)
- Bhāgavatapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Ṣaṭsandarbha — Jīva Gosvāmin 1555, Sanskrit
- Śrītattvanidhi — Kṛṣṇarājasārvabhauma, Sanskrit
- Anvitārthaprakāśikā — Gaṅgāsahāya Śarman, Sanskrit
- Bhāgavatamāhātmya — Kṛṣṇacandra, Sanskrit
- Prītisaṃdarbha — Rūpa Gosvāmin, Sanskrit
- Tattvanidhi — Kṛṣṇadevarāya, Sanskrit
- Tattvanidhi — Kṛṣṇarāja III, Sanskrit
- Śabdakalpadruma — Rājā Sir Rādhākānta Deb, Sanskrit