Bhagavatapurana 37.6

37.6

subodhinī—teṣāṃ yācanavākyānyāha bhūmidevā iti, bhūmau pratyakṣadevā brāhmaṇāḥ, śa‍ṛṇuteti śravaṇārthaṃ prārthyante, ke bhavanta ityākāṅkṣāyāmāhuḥ kṛṣṇasyādeśakāriṇa iti sadānandasya bhagavataḥ phalarūpasya vayamājñākāriṇaḥ, tathāpi kiṃ pramāṇaṃ bhagavadvākya ityākāṅkṣāyāmāhurāptān jānīteti, āptavākyaṃ śabdaḥ pramāṇaṃ, yathādṛṣṭārthavādina āptāḥ, kimucyata ityākāṅkṣāyāmāhurbhadraṃ va iti, prathamata āśiṣo yācakairvaktavyā iti, atha vā yaducyate tad bhavatāṃ bhadrameva vayaṃ ca jātyā gopā rāmeṇa balabhadreṇa ca prasthāpitāḥ, bhagavān sadānando na hi bhaktān yācane pravarttayate, yadapi bhagavatokta 'masmadvisarjitā' iti tadapi vākyatvād vedamadhye praviṣṭaṃ balabhadra eva praviśatyato rāmacoditāniti yuktam |
subodhinī-evaṃ sopapattike yācane kṛtepi te na dattavantastatra hetuśśravaṇaṃ tatrāpi heturbālakoktamiti, 'asaṃskṛtā na paribhāṣyā' iti 'na striyā na śūdreṇa sambhāṣete' ti ca, tathāpi bhagavannāmnā yācitavanta ityadāne teṣāṃ doṣa eveti manyamānaḥ śuka āhetīti, te hi bhagavadyācñāṃ śṛṇvantopi santo na śuśruvurdattacittā na jātāḥ, tatra hetavaḥ kṣudrāśā ityādipadoktāścatvāraḥ, kṣudre'lperthaṃ āśā yeṣāṃ, svargānando hi kṣudraḥ paramānandāpekṣayā, 'asyaivānandasyānyāni mātrāmupajīvantī' tiśruteḥ, sāṅgādeva vaidikakarmaṇaḥ phalāvaśyambhāvaḥ, te hyevaṃ manyante pramāṇabalaniṣṭhā bhagavān hi sarvātmakaḥ sarvatraiva vartate viśeṣeṇābhivyaktipakṣepi yajñopi bhagavān sarvasyāpi prārabdhamūrtireva santoṣaṇīyā tato yathā yajñāparādho na patati tathā vidheyamanyathā vidhiniṣedhau na syātāṃ, prāyeraṇītairdravyanirdeśaḥ kṛta 'ājyaṃ paśavaḥ puroḍāśīyā ete me yajñāthīṃ yāvad yajña upayokṣyaṃ tāvan me yajñārthaṃ śeṣād brāhmaṇā bhuñjīraṃ'nniti, ato, 'brāhmaṇa'padaśravaṇād bhagavatepi na dattavanto rūpāntaraparijñānāt, evaṃ teṣāṃ kṣudrāśā, kiñca te hi bhūrikarmāṇaḥ, yadyalpe karmaṇi tāvānapi svargaḥ syāt tathāpi na kuryusto mahatāpi yajñena yāvān svargo bhavati tāvān bhagavattennadānenāpi bhavatyadhikopi sarvayajñātmakatvāt tathāpi na kṛtavantaḥ karmatāratamyena phalatāratamyamiti nyāyādanyathā pūrṇāhutyā sarve lokāḥ siddhā iti satrārambha eva vyarthaḥ syādato yathā samānaphalānyapi nālpāni karmāṇi kriyante tathaitadapi na kṛtavanto 'na dadāti na pacata' iti vākyāccāto bhūrikarmāṇaḥ sthūla eva karmaṇyāāsaktāstat karma naṣṭaṃ bhaveditiśaṅkayā na dattavanto yato bāliśā ajñāḥ, karma hi devatāprītihetustāśca devatā ādhidaivikabhūtā bhagavati santuṣṭa eva santuṣyanti nānyathā 'torke cen madhu vindete' tinyāyena sarvaphalarūpe bhagavati sarvadevatārūpe copasthitelpasādhanenaiva parituṣyamāṇa ādarāmakṛtvā vastujñānābhāvebhivyaktyabhāvād yajñasya ca svarūpānabhijñānādanyathā mūlenādarāsambhavāt karmaṇo bahvantarāyatvāt kevalaṃ bhrāntyevameva kartavyamiti pravṛttā bāliśā eva, kiñca yathaitat sarvaṃ na jānanti tathā svadoṣamapi na jānantyanyathānyo vā bodhayet, svasya mauḍhyājñāne heturvṛddhamānina iti, vayameva trayīvṛddhā vedārthaṃ jānīma ityasadāgrahāḥ |
karane yogya nahīṃ samajhā |