Pramāṇa · Search · About · API

Mrigendra 1.136

Mṛgendra (another edition) 1.136

Language
Sanskrit

1.136

bhavatā kila śabdamātraṃ hi devateti pratijñātaṃ
ataśśabdavyatiriktadevatānabhyupagame satyetadāpatitam | yaduta
vācakavyatiriktavācyārthāsambhavaḥ | indrādiśabdānāṃ yathā nānyo
vācyo'rtho vidyate evaṃ śabdatvāviśeṣāt ghaṭādāvapyayameva nyāyaḥ | na
caitadyuktam | anubhavavirodhāt | tathāhi nādatte ghaṭaśabdoṃbha iti ghaṭate
ceṣṭate'rthakriyārthamiti ghaṭaḥ | candati āhlādayati dīpyate ceti candra ityevaṃ
vidhayā śabdavyuptatyā śabdavyatiriktavācyārthāsambhavato
ghaṭaśabdasyaivodakāharaṇaṃ candraśabdasyaiva cā''hlādanādi prāptaṃ na
cānayostadasti apitu tadvācyayoḥ
pṛthubudhnodarākārabhāsvarabimbasvarūpayostattadartha-
kriyākaraṇakṣamatvaṃ dṛṣṭam | ato na vācyavācakayoraikyam | tataśca na
śabdamātraṃ devatā kiṃ tarhi tadvācyaiveti siddham || 12 ||