Chāndogya (Upaniṣad) Brāhmaṇa 2.15
Chāndogyabrāhmaṇa bhāṣya 2.15
- Language
- Sanskrit
2.15
he 'ahano'! yuvāṃ 'śukraṃ yajatam' śukrārcanaṃ prati adhikaraṇabhāvam upāgacchatam| tayorantormadhye he 'svadhāvan'| 'te' tava ahaḥ 'anyat' tvadarcanaprayuktatvāt| tathā he 'pūṣan!' 'te' tava ahaḥ 'anyat' bhavadārādhanaprayuktatvāt| ayaṃ bhāvaḥ—yasmin ahani svadhāvā arcyate na tatra pūṣā, yatra ca pūṣā na tatra svadhāvā; śukraḥ punarubhayatrāpi arcyate, ekasmin ahani svadhāvā saha, aparasmin ahani pūṣā saha; ataeva he 'ahano' 'viṣurūpe'⁴ nānārūpadhāriṇo| tena dinadvayasādhye yāge ahnoḥ sambodhanapūrvakaṃ ādeśo'yam| tathā he 'svadhāvan'! svadhayā śrāddhakarmopalakṣyate, sā yasyāsti sa sambodhyate he svadhāvan! śrāddhadeva! sūrya! tvaṃ 'dyauriva asi' ākāśa iva vyāpako bhavasi| tathā 'hi' yasmāt 'viśvāḥ' 'māyāḥ' 'avasi'—avidyakatvāt saṃsārasya māyārūpatvam—jagadrūpā māyāḥ gopāyasi| "ādityājjāyate vṛṣṭirvṛṣṭerannaṃ tataḥ prajāḥ" iti smṛteḥ; sūrya eva
jagataḥ pālayitā| tathā hi 'pūṣan'! 'iha' yajñe 'bhadrā' śubhapradā 'rātiḥ' āśīrvādarūpaṃ te tava dānam stu| sūrya-pūṣa-śukrāṇām anukīrtanāt śukrārcane'pi upayuktā ṛgiyam| khadhāvan iti "chandasovanipau ca vaktavyau" (vā0-pā0 5,2,122) iti matvarthe vanip
Linked texts (1)
- Chāndogyabrāhmaṇa — Sanskrit