Pramāṇa · Search · About · API

Kaṭha Upaniṣad 1.2.22.p4

Kaṭhaprakāśikā (Raṅgarāmānuja) 1.2.22.p4

Language
Sanskrit

1.2.22.p4

devā bhavanti | tairdevairapi atra muktātmasvarūpe, purā vicikitsitam - saṃśayitaṃ purā sṛṣṭyuttarakāle, ato devānāmapi durvijñānamidam iti bhavādṛśānāṃ manuṣyāṇāṃ kṛte tu atyantaṃ durvijñānamiti bhāvaḥ | etat muktātmasvarūpam, na hi sujñeyam - saralatayā jñātumaśakyam, hi - yat; eṣaḥ - muktātmasvarūpākhyo dharma dhriyamāṇatvāt paramātmanā, ātmasvarūpamapi dharmaḥ; paramātmādhīnasvarūpasthitipravṛttirhi ātmā iti bhāvaḥ | aṇuḥ - atisūkṣmaḥ | ataḥ etasyopadeśe mayā kṛte'pi, yaditvaṃ jñātuṃ na śaknuyāḥ; tadā niṣphalameva bhavitā tava etadvaravaraṇam | tasmāt he naciketaḥ! anyam - muktātmasvarūpāpekṣayā bhinnaṃ jñātumarhaṃ niścitaphalaṃ kamapi varaṃ yathecchaṃ vṛṇīṣva prārthayasva | mā - mām, mā uparotsīḥ - imam muktātmasvarūpopadeśāya mama uparodhaṃ na kuru | yadvā māmeti vīpsāyāṃ dvitvam | tathā ca niṣedhārthakamāpaddvayena atra viṣaye nirbandhaṃ naiva ācaretyarthaḥ | enam - pratijñātavaratrayaṃ māṃ mṛtyam, atisṛja - muktasvarūpopadeśāt vimuñca | yadvā mā - māṃ prati, enaṃ varam atisṛjavimuñca ityarthaḥ | yadyapi varatryapradānāt pūrvam ahamadhamarṇa2 ivāsmi; tathāpi tvādṛśajanadurvijñeye atra muktātmasvarūpe upadeśadānāya uttamarṇa3 iva kadā''grahaṃ4 na kuruṣveti bhāvaḥ||

Linked texts (1)