Kauṣītaki Upaniṣad 2.13.2

2.13.2

mākhyāyikāmāha, sarvā nikhilā ha kila vai prasiddhā devatā devatāśabdavācyā vāgādyāḥ, ahaṃśreyase ahaṃvādenātmanaḥ śreya ādhikyaṃ, tadarthaṃ vivadamānāḥ māmantareṇa kā bhavatya iti svavyatiriktāḥ parāstiraskurvatya ityarthaḥ | svayaṃ niścayaṃ kartumaśaktāḥ prajāpatiṃ pitarametyocurbhagavan ko naḥ śreṣṭha iti, sa hi prāṇe śraiṣṭhyaṃ jānannapi svasutānāṃ duḥkhaṃ dātumaśakto'mumupāyaṃ pratyapadyata, yasmin va utkrānte idaṃ śarīraṃ pāpiṣṭhaṃ śavasamānaṃ bhaviṣyati sa vaḥ śreṣṭha ityukte tathaiva śraiṣṭhyanirdhāraṇārthaṃ krameṇotkramaṇaṃ kṛtavatya ityāha, asmātpratyakṣāccharīrānmanuṣyādidehāduccakramurvāgādayaḥ krameṇa utkramaṇaṃ cakruḥ | tat svalaśarīraṃ vāgādīnāṃ pratyekamṛtkramaṇe vadanādivyāpāramakurvat sthitaṃ | yadā punarmukhyaprāṇa utkrāntastadā dārubhūtaṃ citākāṣṭhasamānamaspṛśyaṃ sarvavyāpāraśūnyaṃ śiśye śayanaṃ kṛtavat | evaṃ vyatirekeṇa niścaye sampanne'pyatispardhāvaśādanvayamantareṇa niścayamanadhigacchanto'nvayamapyanuṣṭhitavanta ityāha, atha śarīrasya dārubhūtasya śayanānantaraṃ etaccharīraṃ vāk vāgindriyaṃ praviveśa praveśaṃ kṛtavatī | tat śarīraṃ vācā vāgindriyeṇa vadat vadanavyāpāraṃ kurvat śiśya eva śayanaṃ kṛtavadeva | na tūtthitavat | vāk-