Pramāṇa · Search · About · API

Maitrayaniya Upanishad 2.5.7

Maitryupaniṣaddīpikā (Rāmatīrtha) 2.5.7

Language
Sanskrit

2.5.7

pūrvavat | evamātmanaḥ prāṇopādhikasya śarīrapraveśamuktvā tadvyāpāreṇa vyāpriyamāṇaḥ śarīraṃ niyamayatītyuktamidānīṃ jāṭharāgnyupādhikasya śarīre cetayitṛtvaṃ darśayituṃ tadabhivyaktiṃ tāvadāha "athopāṃśuḥ 0 vaiśvānaraḥ" iti | athaitaducyate iti, athaśabdo'rthāntarropakramārthaḥ | asti karmakāṇḍe upāṃśugraho'ntaryāmagrahaśceti dvau grahau parasparopakāryopakārakabhāvena saṃsṛṣṭāvityāmnātam | yataḥ śrūyate'prāṇāpānau vā upāṃśvantaryāmau vyāna upāṃśusavano yadete pātre etaṃ grāvāṇamāhatauyasavanānna jahīta:' iti | tathānyatrāpi'agnirdevatā gāyatrī chanda upāṃśoḥ pātramasi, somo devatā triṣṭupchando'ntaryāmasya pātramasi, iti mantrayoranayoragnīṣomadevatā'dhigamyate, tau ca prāṇāpānātmakatvenādhyātmaśāstre prasiddhau, ata ihopāṃśvantaryāmaśabdābhyāṃ prāṇāpānau gṛhyete | tathā cāyamarthaḥ | yathopāṃśugraho'ntaryāmamabhilakṣya bhavati antaryāmagrahaścopāṃśuṃ tayoścāntarā somaḥ sūyate tathātrāpi śarīre prāṇo'pānamabhibhavati apānaśca prāṇamityanyonyābhikāṅkṣayā pravartamānayorupāṃśvantaryāmopamitayoścaitayoḥ prāṇāpānayorantarā'ntarāle devo dyotanasvabhāvaścaitanyātmā auṣṇyaṃ uṣṇā-

Linked texts (1)