Pramāṇa · Search · About · API

Upanishads 2.1.2

Upanishads 2.1.2

Language
Sanskrit

2.1.2

bhavati | devāsuramunimanuṣyāṇāṃ adhaḥ ūrdhvaṃ caturdiśam | suvarṇāyudevādāvyadehiterasakāro dṛśyate rasakārākāramadhye bhavati nirākāraḥ akāraukāramadhye brahma paripūrṇī satyasatyaṃ vedavākyaṃ vedaśāstrapratibhāsitaṃ kaivalyaṃ
dvaitādvaitarahitaṃ manomaya ānandamayatattvamayatejomayasarvamayaḥ viṣṇuvṛkṣaphalaṃ utpannaṃ paramahaṃsapūrṇo'pi jāyate | jñānaṃ mātā vijñānaṃ pitā saguṇabrahma
nirguṇabrahmārpitaṃ aṣṭamī ca nirguṇāvasthā brahma śarīrajñānalaharī brahmaṇaḥ
brahmaṇo yajñopavītamaniṣṭaṃ gaṃbhīragrahe kṣemasarvavairāgyaprabhāvena santoṣalābhasamastaguṇo'pi jāyate | paramahaṃsapuruṣasya dvitīyaṃ bhedaṃ yathā jalarahite bhinnaṃ
prāṇaprīteyan | dvitīyavasturahitaḥ akhaṇḍitaṃ vastu madhyaṃ praviṣṭaṃ ardhasthāne
ardhamṛcasthāne ātmā dṛśyate ātmavyāpakaṃ brahmajñānavijñānam
iti advaitopaniṣat saṃpūrṇā
oṃ ācamanavidhiṃ vyākhyāsyāmaḥ | jaṅghe pāṇipādau prakṣālya
prāṅmukha udaṅmukho vā baddhaśikho yajñopavītī | brāhmaṇasya dakṣiṇe haste pañca
tīrthāni bhavanti | aṅgulyagre devatīrthaṃ kaniṣṭhikāmūle ārṣikaṃ tīrthaṃ
[aṅguṣṭhatarjanyormadhye] paitṛkaṃ tīrthaṃ aṅguṣṭhamūle brahmatīrthaṃ madhye agnitīrtham
na tiṣṭhan hasan na buhdudairna ca lomaiḥ gokarṇākṛtivat kṛtvā māṣamajjalaṃ
pibet | tena trirācāmet | prathamaṃ yaḥ pibedṛgvedaḥ prīṇātu | dvitīyaṃ yaḥ
pibedyajurvedaḥ prīṇātu | tṛtīyaṃ yaḥ pibet sāmavedaḥ prīṇātu | lomādharoṣṭhamatharvavedaḥ prīṇātu | mukhamagnitṛsaṃ sarvaṃ prokṣati | yaḥ pādau prokṣati yaścakṣuṣī