Kathakagrihyasutra 4.6.6
Commentary of Devapāla 4.6.6
- Language
- Sanskrit
4.6.6
he pito pālayitaḥ no'smākaṃ upācara upāgaccha | śivaḥ kṣemakārī | śivābhirūtibhiḥ sukhakāribhiḥ rakṣaṇaiḥ | mayaḥ sukhaṃ bhāvayatīti mayobhūḥ, adviṣeṇyaḥ adveṣaṇīyaḥ, sakhā samānakhyāno mitrabhūtaḥ, suśevaḥ sukhena yaḥ sevyate, advayaḥ advitīyaḥ pratibandhakaśūnyaḥ || tava tye pito rasāḥ, raja iti lokanāma, ye kecidutkaṭā rasāḥ rajāṃsyanuviṣṭhitā lokatrayamāśritāḥ, he pito, tye sarve tava sambandhinaḥ | dṛṣṭāntamāha-yathā sarve vātā divamāśritāḥ || he pito svādiṣṭha svādutama, tava dadatastava yajñādau dīyamānasya, sambandhināṃ rasānāṃ svādmāna utkṛṣṭasvādvanto rasāsta īrate lokatrayaṃ gacchanti yugapat | tuvigrīvā iva bahugrīvā iva sahasraśīrṣāḥ paramātmarūpāḥ sarvatra pravṛttā ityarthaḥ || he pito tve tvayi mahānāṃ mahatāṃ devānāṃ mano hitaṃ nihitam āsatāmasmadādayaḥ, mahatāmapi devānāmindraprabhṛtīnāṃ manastvayyevāhitaṃ tvāmeva te dhyāyantītyarthaḥ | tathāhi-tava avasā balenāhiṃ vṛtramavadhīt arthātindraḥ ityarthaḥ | tathā sa eva tava sambandhinā cāruketunā utkṛṣṭaprajñayā akāri arthāthervadham || he pito yadad etat parvatānāṃ sambandhi oṣadhyādi rasatvamajagan gatamutpannaṃ, tat he pito madho aramalaṃ paryāptaṃ kṛtvā bhakṣāya gamyāḥ gatam | vivasvetyāmantraṇapadam | he vivasva viśeṣeṇa vasitaḥ || yadapāmoṣadhīnāṃ pariṃśaṃ sparśamāriśāmahe'nubhavāmaḥ, sa sarvastava mahimeti śeṣaḥ| he vātāpe vātānāṃ prāṇāpānādīnāmāpyāyaka pīvaḥ pīvaro nivir̤o'smaddehe bhava ||
Linked texts (1)
- Kāṭhakagṛhyasūtra — Laugākṣi, Sanskrit