Pramāṇa · Search · About · API

Kathakagrihyasutra 16.3.4

Kāṭhakagṛhyasūtrabhāṣya 16.3.4

Language
Sanskrit

16.3.4

yatastvamindrāṇyāḥ sannahanaṃ bandhanamataste pūṣā indro granthiṃ granthātu te barhiṣaḥ, tvāmindro badhnātvityarthaḥ| saca granthirgrathitaḥ san tava ciraṃ mā syāt śīghrameva tava vimuktasya yajñopayogo'stvityarthaḥ| udyacchati barhiḥ -
he barhiḥ tvāmahamindrasya sambandhibhyāṃ bāhubhyāmudyacchāmi, natu svakābhyāṃ carmādimayābhyāmiti| protsāhena uddhṛtaṃ mūrdhni nidhatte -
tvāmahaṃ bṛhaspateḥ sambandhinā mūrdhnā śirasā harāmi dhārayāmīti| pūrvavadbarhirāha -
asi tvaṃ barhirdevaṅgamaṃ devārthaṃ tava nayanamityarthaḥ| na kevalaṃ vayameva devārthaṃ tvā nayāmaḥ, pūrvairapyevamanuṣṭhitamityāha -
kavayaḥ krāntadarśanāḥ samyagviditānuṣṭhitasakalavedārthāḥ tadbarhirevamevāhṛtavanta iti tātparyārthaḥ| vedyāmāsādayati -
so'rātirarthābhāvaḥ alakṣmīrityādiparyāyaḥ, adānaṃ kārpaṇyaṃ vā arātiḥ, śatrurvā arātiḥ sa dagdho bhavatu|
iyaṃ mama dhiṣaṇā buddhiḥ barhiḥ karmabhūtam acchāprāgāt ābhimukhyena gantuṃ pravṛttā| 'acchābheḥ śākapūṇiḥ' ityacchaśabdo'bherarthe ābhimukhye vartate| kīdṛśī dhiṣaṇā| manunā prajāpatinā kṛtā, tathā svadhayā annena vitaṣṭā tīkṣṇīkṛtā|
he caraṇayugalaka uru vistīrṇamantarikṣaṃ vīhi gaccha|
he darbhastamba tvamindrasya kṛte pariṣūtaṃ jātaḥ|
he garbhastamba te tava paruḥ parva adhaḥ upari mā bhūt paraśudhārāsāmyena vartatāmityarthaḥ ||
'ruṣa-riṣa-hiṃsārthaḥ', te tava samācchettā lavitā ṛddhiṃ mā riṣat mā hiṃsīt| yajñasādhanaśaktiṃ mā cchetsīdityarthaḥ| ṛddhayeti vyatyayena tṛtīyā|

Linked texts (1)