Pramāṇa · Search · About · API

Kathakagrihyasutra 51.5

Kāṭhakagṛhyasūtrabhāṣya 51.5

Language
Sanskrit

51.5

prajāpaterārṣamuttaratrāpi| gāyatrī| sūryo devatā| he sūrya asi tvaṃ taraṇistārayati saṃsārasāgarāditi taraṇiḥ, tathā darśato draṣṭurviśvasya sarvasya jyotiṣkṛt prakāśakārī andhatamasasyāpasārakaḥ, viśvamābhāsi rocanaṃ yatkiṃcidrocanaṃ prakāśamānaṃ tadviśvaṃ samastaṃ tvamevābhāsi prajāpatirūpaḥ|
ayamādityo dūre udeti dūraṃ gacchati ceṣṭate| kutaḥ| divaḥ antarikṣāt| rukmaḥ, ‘ruca-dīptau' dīptaḥ, suvarṇavarṇo vā| urucakṣā bṛhaddarśanaḥ| arthaḥ aryate prāpyate arthyate vā mokṣārthibhirityartho brahmā| taraṇirvyākhyātaḥ| bhrājamāno dīpyamānaḥ| jāyanta iti janāstrayo lokā nūnaṃ niścitaṃ kṛtvā sūryeṇa prasūtā janitā jagatāṃ prajāpativivartatvāt brahmapariṇāmatvādvā sūryasya ca brahmātmakatvāt| ayaṃ hi sūryaḥ apāṃsyannāni āviṣkurvan vṛṣṭidvāreṇa arthāṃśca yāgadānādīn vegenāryamāṇānayanpravartayan divasakaraṇadvāreṇa dṛśyate| ‘udu tyaṃ' 'citraṃ devānāṃ' 'mitro janāni'ti vyākhyātāḥ|
he mitra āditya yo marto martyastava vratena vrataṃ karma śikṣate, sa prayasvān annavān prāstu prakarṣeṇa bhavatu| yaḥ tvotaḥ tvayā rakṣitaḥ, sa na kenaciddhanyate, na jīyate parābhūyate| nāpyenamaṃhaḥ pāpamaśnoti vyāpnoti antitaḥ antikāt, nāpi dūrāt|
he pṛthivi yajñena payasā ca saha abhyāvartasva mama sāmmukhyena āgaccha, prasannā bhūtvā māṃ payasvantaṃ yājñikaṃ ca sampādaya| agniriṣitaḥ preṣitaḥ san te tava vapāṃ sāraṃ vedimarohat ārohatu|
ghorāṇāmārṣam| ādityaḥ stūyate parabrahmarūpatvātsarvamayatvena| draṣṭā jīvātmā, upadraṣṭā antaryāmī| tasmai ubhayātmane namaḥ| vedādipramāṇeena dṛṣṭaṃ dharmādikamanu paścādyogābhyāsena sphuṭaṃ paśyatītyanudraṣṭā yogyātmā, tasmai namaḥ| khyātīti khyātā prakāśamānaḥ sarvo loko dharmirūpaḥ, upakhyātā dharmo rūpādiḥ, anukhyātā dharmādharmarūpādigataḥ| śiṣṭaṃ spaṣṭam|
asya ādityasya ketavaḥ aśvā raśmayo vā adṛśran dṛśyante janānanu jāyamānām̐llakṣaṇīkṛtya| viraśmayo vigatamvo bandhanaśūnyā ityarthaḥ| bhrājanto dedīpyamānā agniprakhyāḥ|

Linked texts (1)