Kathakagrihyasutra 63.8
Kāṭhakagṛhyasūtrabhāṣya 63.8
- Language
- Sanskrit
63.8
trayodaśa jayāḥ| abhyātānahomaścaturdaśa jayāśca, abhyatānāśca jayābhyātānāḥ, tān juhotītyanuṣaṅgaḥ|
jayānāṃ devānāmārṣam| kvāpi pūrvakalpe ye dvādaśa ādityā babhūvuste tvabhivyaktanityanirmalajñānānandā apavarganagaradvāravartino jātāḥ, tata evātra mantreṣu devatāḥ| etacca brahmāṇḍapurāṇe yathāvadavasthitam| brāhmaṇanigamastvanyathā vyācaṣṭe - so'nusriyate yathāviniyogaṃ tasyopayogādamīṣāṃ sarvagatvena| yajño vā ākūtaṃ, dakṣiṇā ākūtiḥ| ākūtaṃ hi saṅkalpaḥ tatprabhavatvādyajña ākūtam, 'ākūtāya vai prāyo yajñaḥ prayujyate' iti 'yajñaḥ saṅkalpasambhavaḥ' iti| dakṣiṇā ākūtirityupyevameva| prajā vā ādhītaṃ, paśava ādhītiḥ| prajāṃ hi prati sarvasyādhyānaṃ bhavati, paśūṃśca sarvo dhyāyati| sāma vai vijñānam, ṛgvijñātiḥ| ṛksāmayoḥ śabdarūpatvāt, śabdasya ca vijñāpanātvādevamuktam| mano vai cittaṃ vāk cittiḥ| prajāpatirnāma vai brahmā kratuḥ| darśapūrṇamāsau kālaviśeṣau prasiddhau|
prajāpatirjayāninadrāya prāyacchat prādāt| kīdṛśāyendrāya vṛṣṇe sektre, varṣati dadāti kāmāniti vā vṛṣā, tasmai vṛṣṇe| ugraḥ samarthaḥ| kutra viṣaye prāyacchat pṛtanājiṣu senāsaṅgrāmeṣu| sa ca tairjayaiḥ parāḥ pṛtanā jitavānindraḥ| ato vayamapi tebhistairjayairvājamannaṃ jayema prāpnuyāma vājayanto vājamannamicchantaḥ| tena vājena prakrāntena imā viśvāḥ samastāḥ parasenā abhiṣyāma abhibhavema|
abhyātānānāṃ devānāmārṣam| abhyātānā devā indrādaya ābhimukhyena yajñatananāt| he devā bṛhaspatipurohitāḥ bṛhaspatiḥ purohito yeṣāṃ te bṛhaspatipurohitāḥ yūyaṃ devānārmāpa dyotamānānāṃ sāmpratayajñikānāṃ bhaviṣyaddeva(devatā)bhāvānāmanyeṣāṃ ca yajñaprāptyā devarūpāṇāṃ devā uddeśyāḥ karmasu, ato deveṣu sāmpratayajamāneṣu parākramadhvaṃ prakrāntayajñasiddhayai samudyogaṃ kurudhvam| prathamā bhūyiṣṭhā dvitīyeṣu antarikṣastheṣu parākramadhvaṃ, ye prathamāste dvitīyān sahāyān kurudhvamityarthaḥ| evaṃ dvitīyā antarikṣasthāstṛtīyeṣu satsu parākramadhvam| kiṃ bahunā| trirekādaśā yūyam, ata eva trayastriṃśāḥ, sarveṣāmeva yuṣmākamidaṃ karmāhanvārebhe ārabhe| tadbhavatprasādācchakeyam yatkaromi| te yūyaṃ māmavata jinvata ca māṃ trayastriṃśaddevāḥ, ‘jinvatiḥ prīṇanārthaḥ’ asmin brahmaṇi vede viṣayabhūte māmavata| asmin kṣetre vaidike bale, asyāṃ ca vādikyāmāśiṣi sthitamasyāṃ ca purodhāyām, āśīrviśeṣaṇametat, puro'gre dhīyamānāyāmāśiṣi sthitaṃ māmavata yuṣmatpratyakṣaṃ vidhīyamānāyāmityarthaḥ| devahūtyāṃ devāhnāne ca sthitaṃ māmavata|
Linked texts (1)
- Kāṭhakagṛhyasūtra — Laugākṣi, Sanskrit