Yāska's Nirukta 66.5

66.5

"suprāyaṇāḥ (36)" ityetadanavagatam | "supragamanāḥ" iti śabdapratītiḥ | yajñagṛhadvāro'bhidheyā yāskamatena, śākapūṇestu arciṣaḥ || "hotā̍ yakṣa̱ddura̱ ṛ̱dhvā ka̍va̱ṣyo̱'ko̍ṣadhāvanīrudā̱tābhi̍rjihīta̱tāṃ vi̱ pakṣo̍bhiḥ śrayantā̍ su̱prāya̍ṇā a̱smin ya̱jñe viśra̍yantāmṛ̱tāvṛdho̱ vyantvājya̍sya̱ hota̱ryaja̍ || (ya0 kā0 saṃ0 vā0 saṃ0 28, 5)" iti nigamaḥ | maitrāvaruṇo bravīti, -'hotā yakṣat' hotā yajatu | kim ? etāḥ 'duraḥ' yajñagṛhadvāraḥ, athavaitā agnyarciṣaḥ | 'ṛdhvāḥ' mahatyaḥ || athavā hrasvāḥ, dāyaiva hi yo nivāraṇīyaḥ, sa hiṃsyate, arciṣāṃ tu hrasvatvamupapadyata eva | 'kavaṣyaḥ' vikasitāḥ, vikuṇitāḥ suṣira ityarthaḥ, kapāṭavatyo vā yajñagṛhadvāraḥ | 'akoṣadhāvanīḥ' akośadhāvanīḥ, tāsu hi saṃvṛtāsu dravyakośāḥ surakṣā bhavanti, arciḥṣvapi haviḥ prakṣiptaṃ nānyato dhāvati | kiṃ tarhi? devāneva prāpnoti, etadakośadhāvanītvamarciṣām | evaṃlakṣaṇā etā dvāraḥ, arciṣo vā "udāttābhirjihītām' ujjihatām uttiṣṭhantu, ātābhiḥ digbhiḥ, 'viśrayantām ca 'pakṣobhiḥ' vivriyante kapāṭasaṃvaraṇaiḥ dvāraḥ, arciṣastu haviṣo'nupraveśārtham pakṣābhiḥ svairevāvayavairviśrayantām | vivṛtāśca satyaḥ "suprāyaṇāḥ" "supragamanāḥ" bhavantu ṛtvijaṃ prati dvāraḥ || atha punararciṣastato haviṣaḥ supragamanāḥ santu | sāmānyamevedamāśāsta yat, punastesminneva varttamāne karmaṇyāśāste,- "asmin yajñe" "viśrayantāṃ" vivriyantām 'ṛtāvṛdhaḥ' yajñavarddhayitryaḥ | yā etā evaṃlakṣaṇā dvāraḥ, arciṣo vā, tā asyāḥ 'ājyasya vyantu' ya āsāṃ svāṃśaḥ, taṃ pibantu | he 'hotaḥ !' tvamapi mayā praṣitaḥ 'yaja' etāḥ || evameṣa suprāyaṇāḥ -iti dvāramarciṣāṃ vā sannidhau śrūyamāṇaḥ supragamanābhidhāyītyupapadyate |
18 |