Pramāṇa · Search · About · API

Yāska's Nirukta 83.4

Niruktavṛtti 83.4

Language
Sanskrit

83.4

“svasarāṇi ( 22 )”-ityetadanavagatam | “svayaṃ sārīṇi”—ityavagamaḥ || “ahāni”—ityabhidheyavacanam | tāni hi svayameva saranti gacchanti iti “svasarāṇi” || “api vā svar ādityo bhavati” | atra ucyate-“sa enāni sārayati” gamayati tenaitāni svasarāṇītyucyante || “viśve̍de̱vāso̍ a̱ptura̍ḥ su̱tamāga̍nta̱ tūrṇa̍yaḥ | u̱srā i̍va̱ svasa̍rāṇi || ṛ0 sa0 1, 1, 6, 2 )”-iti || madhucchandasa iyamārṣam | agniṣṭome prauge śastre gāyatre tṛce vaiśvadeve śasyate | he ‘viśvedevāsaḥ !’ ‘apturaḥ’ karma prati tvaramāṇāḥ, te hi yājñikaṃ karma pratyāgantuṃ tvarante | ata evamāmantryate ‘sutam āganta’ asmābhiḥ suta abhiṣutametaṃ soma prati āganta āgacchata he ‘tūrṇayaḥ’ tvaraṇaśīlāḥ ! | katha punarāgacchata ? “usrā iva svasarāṇi” yathā usrāḥ raśmayaḥ, svasarāṇi ahāni prati śīghramāgacchanti, evamāgacchata || evamasmin raśmisambandhāt “svasarāṇyarthahāni” ityupapadyate |

Linked texts (1)