Vastu-shastra (Vol. I: Hindu Science of Architecture; Vol. II: Hindu Canons of Iconography and Painting) v2.c83.s2.36

v2.c83.s2.36

सम्पूर्णचन्द्रवदनः पीतवासा शुभेक्षणः ।
विचित्रमुकुटः कार्यो वराङ्गदविभूषितः ॥
तेजसा सूर्यसङ्काशः कर्तव्यो बलवाञ्छुभः ।
धन्वन्तरिर्भरद्वाजः प्रजानीयतयस्तथा ? ॥
दक्षार्थाः सदृशाः कार्या कार्यो रूपाणि ०.०रपि ।
अर्चिष्मान् ज्वलनः कार्यः यत्कण्ठाश्वसमीरणः ॥
@H : (ii) अ० पृ० :
वरं वज्राङ्कुशौ चैव कुण्डीं धत्ते करैस्तु यः ।
गजारूढः सहस्राक्ष इन्द्रो वै पूर्वतः स्थितः ॥
वरदः शक्तिहस्तश्च समृणालकमण्डलुः ।
ज्वालापुञ्जनिभो देवो मेषारूढो हुताशनः ॥
लेखनीं पुस्तकं धत्ते कुक्कुटं दण्डमेव च ।
सुमहामहिषारूढो यमः कृष्णाङ्ग ईरितः ॥
खड्गं च खेटकं हस्ते कर्त्री चैवारिमस्तकम् ।
दंष्ट्रालम्बमुखीं कुर्याच्छ्वारूढां च निऋतिम् ॥
वरं पाशं च कमलं करैर्विभ्रत्कमण्डलुम् ।
कर्तव्यो मकरारूढो वरुणः पश्चिमे तथा ।
वरं ध्वजं पताकां च दधद्धस्तैः कमण्डलुम् ।
मृगारूढो हरिद्वर्णः पवनो वायुदिक्पतिः ॥
गदां निधिं बीजपूरं करैर्विभ्रत्कमण्डलुम् ।
गजारूढः प्रकर्तव्यो धनदश्चोत्तरे तथा ॥
वरदं च त्रिशूलं च नागेन्द्रं बीजपूरकम् ।
वृषारूढश्च कर्तव्य ईशानो धवलद्युतिः ॥
@H इन्द्रः
@H (i) अ० आ०
श्यामवर्णं द्विहस्तं च रक्ताम्बरधरं शुभम् ।
किरीटमुकुटोपेतं सर्वाभरणभूषितम् ॥
शक्तिर्दक्षिणहस्ते तु वामहस्तेऽङ्कुशं धृतम् ।
विशालोदरग्रीवं च वामे शचीसमन्वितम् ॥
द्विनेत्रं सौम्यवदनं सिहासनोपरि स्थितम् ।
आसीनं वा प्रकर्तव्यं गजारूढमथापि वा ॥
इन्द्रमेवं समाख्यातमश्विन्यौ च प्रवक्ष्यते ।
@H (ii) सु० आ०
इन्द्रमैन्द्रे तु मतिमांस्त्विन्द्रो वज्राङ्कुशौ दधत् ।
श्यामाङ्गं तु गजारूढमप्सरोगणसंयुतम् ॥
@H (iii) पू० कार०
वज्रपाणिर्महावीरस्तिसहस्कन्धोऽवलीमधुक् ।
ललाटोरस्थलायामपीवरोरुर्महोदरः ॥
प्रसन्नवदनश्श्यामवर्णो रक्ताम्बरस्सुखी ।
किरीटकुण्डली हारकेयूरादिविभूषितः ॥
पृथुशिरोगजारूढो देवराजश्शचीपतिः ।