History of Dharmashastra (Ancient and Mediaeval Religious and Civil Law in India) v4.c64.338

v4.c64.338

शौनकोऽहं प्रवक्ष्यामि पुत्रसङ्ग्रहमुत्तमम् । अपुत्रो मृतपुत्रो वा पुत्रार्थं समुपोष्य च ॥ १
वाससी कुण्डले दत्त्वा उष्णीषं चाङ्गुलीयकम् । आचार्यं धर्मसंयुक्तं वैष्णवं वेदपारगम् ॥ २
मधुपर्केण संपूज्य राजानं च द्विजाञ्शुचीन् । बर्हिः कुशमयं चैव पालाशं चेध्ममेव च ॥ ३
एतानाहृत्य बन्धूंश्च ज्ञातीनाहूय यत्नतः । बन्धूनन्नेन संभोज्य ब्राह्मणांश्च विशेषतः ॥ ४
अन्वाधानादि यत्तन्त्रं कृत्वाज्योत्पवनादिकम् । धातुः समक्षं गत्वा तु पुत्रं देहीति याचयेत् ॥ ५
दाने समर्थो दातास्मै ये यज्ञेनेति पञ्चभिः । देवस्य त्वेति मन्त्रेण हस्ताभ्यां प्रतिगृह्य च ॥ ६
अङ्गादङ्गेत्यृचं जप्त्वा चाघ्राय शिशुंमूर्धनि । वस्त्रादिभिरलङ्कृत्य पुत्रच्छायावहं सुतम् ॥ ७
नृत्यगीतैश्च वाद्यैश्च स्वस्तिशब्दैश्च संयुतम् । गृहमन्त्र्ये तमादाय चरुं हुत्वा विधानतः ॥ ८
यस्त्वा हृदेत्यृचा चैव तुभ्यमग्न ऋचैकया । सोमो दददित्येताभिः प्रत्यूचं पञ्चभिस्तथा ॥ ९
स्विष्टकृदादिहोमं च कृत्वा शेषं समापयेत् । ब्राह्मणानां सपिण्डेषु कर्तव्यः पुत्रसंग्रहः ॥ १०
तदभावेऽसपिण्डो वा अन्यत्र तु न कारयेत् । क्षत्रियाणां स्वजातौ वा गुरुगोत्रसमोपि वा ॥ ११
वैश्यानां वैश्यजातेषु शूद्राणां शूद्रजातिषु । सर्वेषामेव वर्णानां जातिष्वेव न चान्यतः ॥ १२
दौहित्रो भागिनेयश्च शूद्रस्यापि च दीयते । ब्राह्मणादित्रये नास्ति भागिनेयः सुतः क्वचित् ॥ १३
नैकपुत्रेण कर्तव्यं पुत्रदानं कदाचन । बहुपुत्रेण कर्तव्यं पुत्रदानं प्रयत्नतः ॥ १४
दक्षिणां गुरवे दद्याद्यथाशक्ति द्विजोत्तमः । नृपो राष्ट्रार्धमेवापि वैश्यो वित्तशतत्रयम् ॥ १५